ABD-Meksika-Kanada arasında imzalanan kapsamlı bir ticaret anlaşması olan ve ABD’de USMCA, Kanada’da CUSMA ve Meksika’da T-MEC olarak anılan anlaşma 2020’de yürürlüğe girerek Kuzey Amerika Serbest Ticaret Anlaşması’nın (NAFTA) yerini aldı. 2024’e kadar ABD, Meksika ve Kanada arasındaki yıllık mal ticareti yaklaşık %29 artarak 1,6 trilyon doları aştı. Bugün ABD’nin en büyük iki ticaret ortağı Meksika ve Kanada. Üç ülke arasında otomotiv sektörü tedarik zinciri derinleşti. 2021’den bu yana %38 büyüyen sektörün yıllık ticaret değeri 280 milyar dolara yaklaştı.
Trump’ın ikinci başkanlık döneminde izlediği korumacı ticaret politikaları, USMCA’nın geleceğini tartışmaya açtı. Bu dönemde ABD’nin Meksika ve Kanada için ortalama efektif tarife oranı sırasıyla %12,8 ve %8,1’e çıktı. USMCA kapsamında gerçekleştirilen ithalat, Trump’ın uy guladığı gümrük tarifelerinin büyük ölçüde dışında tutulduğu için şirketler ticaretlerini daha fazla USMCA kapsamında gerçekleştirmeye yöneldi. USMCA’in kullanım oranı 2024’te %44 iken 2025’te %67’ye yükseldi. 2026’da ise %80’in üzerinde seyretti. Öte yandan anlaşmaya rağmen alümin yum, çelik ve bakır Bölüm (Section) 232 kapsamında %50 ithalat vergisine tabi olmaya devam ediyor.
USMCA kapsamında 1 Temmuz 2026’da ortak gözden geçirme sürecinin yürütülmesi öngörülü yordu. ABD, anlaşmanın mevcut haliyle otomatik olarak uzatılmasını kabul etmedi. ABD, anlaşmanın eksikliklerini gidermek ve ticaret açıklarını azaltmak amacıyla Meksika ve Kanada ile temaslarını sürdüreceğini; çözüme ulaşılana veya anlaşma sona erene kadar USMCA’nın yürürlükte kalacağını açıkladı.
ABD, Mayıs ayında Meksika ile yürüttüğü görüşmelerde taşıt değerinin en az %50’sinin ABD kaynaklı olmasını zorunlu kılmayı önerdi. ABD Ticaret Temsilcisi, Meksikalıların USMCA görüşmelerinde oldukça “pragmatik” bir yaklaşım sergilediğini belirtti. Meksika yeni anlaşmanın yıl sonuna kadar sonuçlanmasını bekliyor.
Öte yandan ABD Ticaret Temsilcisi, Kanada ile yapılan görüşmelerin talep edilen tavizleri henüz sağlamadığını belirtti. ABD, 20 Temmuz’da belirli Kanada ürünlerine %50 ek gümrük vergisi açıkladı. 30 gün içinde yürürlüğe gireceği duyurulan yeni vergiler, ürünlerin USMCA kapsamında tercihli muamele görüp görmediğine bakılmaksızın uygulanacak. Kanada Başbakanı, Trump ile görüşmelerin hızlandırılması konusunda mutabakata vardıklarını söyledi. Kanada, ABD’nin çelik ve alüminyuma uyguladığı tarifeleri kaldırmasını ve Ağustos ayında yürürlüğe girmesi planlanan yeni tarifelerden vazgeçmesini bekliyor.
Bu gelişmeler, ABD’nin Meksika ve Kanada ile yürüttüğü müzakerelerde farklı düzeylerde ilerleme kaydedildiğini gösteriyor. Devam eden müzakereler, USMCA’nın geleceğinin yanı sıra Kuzey Amerika’da ki ticaret düzeninin nasıl şekilleneceğini de belirleyecek. Menşe kuralları, sektör bazlı tarifeler ve pazara erişim koşullarında yapılabilecek değişiklikler; başta otomotiv olmak üzere entegre tedarik zincirlerini ve Kuzey Amerika ile ticaret yapan üçüncü ülkeleri doğrudan etkileyecek.
