Anayasa Mahkemesi, Türk Medeni Kanunu’nda yer alan ve boşanma davaları sonrasında süresiz yoksulluk nafakası ödenmesini öngören düzenlemeyi iptal etti. Karar Resmi Gazete’de yayımlanırken, yürürlük tarihi yasal boşluk oluşmaması amacıyla dokuz ay sonrası olarak belirlendi.
ANAYASA MAHKEMESİ TMK’DAKİ SÜRESİZ İBARESİNİ İPTAL ETTİ
Mahkeme, Kanun’un 175. maddesindeki “süresiz olarak” ibaresini yürürlükten kaldırdı. 30 Haziran 2027’de yürürlüğe girecek kararla yoksulluk nafakası tamamen ortadan kalkmıyor; yalnızca ödemelerin ucu açık şekilde devam etmesi kuralı sona eriyor. Bundan böyle nafakanın ne kadar süreyle ödeneceğine her dosyanın özel durumunu değerlendirerek hakim karar verecek. Bu dokuz aylık süreçte TBMM’nin yasal çerçeveyi netleştirmesi bekleniyor.
KAZANILMIŞ HAKLAR İÇİN GÖZLER TBMM’DE
Anayasa’nın 153. maddesi uyarınca iptal kararları geriye dönük uygulanmadığı için, halihazırda ödenmekte olan nafakaların durumu belirsizliğini koruyor. Yayımlanan kararda mevcut dosyalara dair ayrı bir değerlendirme yer almazken, halen ödenen nafakaların geleceğini TBMM’nin yapacağı yasal düzenleme şekillendirecek.
YOKSULLUK NAFAKASI MEVCUT SİSTEMDE NASIL UYGULANIYOR
Yoksulluk nafakası, boşanma nedeniyle geçim sıkıntısına düşen tarafa diğer eş tarafından ödenen düzenli tutarı kapsıyor. 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun 175. maddesi uyarınca, kusuru daha ağır olmamak kaydıyla yoksulluğa düşen taraf bu ödemeyi talep edebiliyor. Ödeyecek kişinin kusur şartı aranmazken, miktar mali güç oranında saptanıyor.
Yasal mevzuatta net bir tanımı bulunmayan yoksulluk kavramı, Yargıtay içtihatlarında barınma, beslenme, sağlık ve ulaşım gibi temel gereksinimleri karşılayacak geliri olmama hali şeklinde değerlendiriliyor.
Mevcut yapıda nafaka; alacaklının yeniden evlenmesi veya taraflardan birinin vefatı halinde kendiliğinden sona eriyor. Evlilik dışı fiili birliktelik, yoksulluğun ortadan kalkması ya da haysiyetsiz yaşam sürme durumlarında ise mahkeme kararıyla kaldırılıyor. Bu şartlar gerçekleşmediğinde yükümlülük yaşam boyu devam ediyor.
DÜZENLEMENİN TARİHSEL ARKA PLANI
Eski Medeni Kanun döneminde bir yılla sınırlandırılan yoksulluk nafakası, 1988 tarihli 3444 sayılı Kanun ile süresiz hale getirilmişti. 2001 yılında yürürlüğe giren 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu da bu uygulamayı sürdürmüştü.
#AnayasaMahkemesi #NafakaKararı #YoksullukNafakası #TBMM
