Orta Doğu’daki gelişmelere ilişkin her türlü haber akışı varlık fiyatlarını etkilemeye devam ediyor. ABD Başkanı Donald Trump’ın, önceki günkü Orta Doğu’da bir anlaşma zemini üzerinde çalışıldığına yönelik açıklamalarına ek dün de İran ile müzakere halinde olduklarını ifade etmesi bölgedeki gerilimlerin yakın zamanda sona erebileceğine dair umutları artırdı.
JEOPOLİTİK RİSKLER YATIRIMCIYI TEMKİNLİ TUTUYOR
Bölgede tansiyonun tam olarak yatışmaması yatırımcıları temkinli hareket etmeye yöneltirken, bu durum piyasaların güçlü bir toparlanmaya girmesini engelliyor. Suudi Arabistan, Birleşik Arap Emirlikleri (BAE), Kuveyt ve Bahreyn, İran’dan fırlatılan füze ve insansız hava araçlarını (İHA) engellediklerini açıkladı. Ardından İran Ordusu, Irak’ta Erbil Havalimanı’ndaki ABD üssüne karadan karaya füzelerle saldırı yapıldığını duyurdu. Söz konusu gelişmeler Orta Doğu’daki gerilimlerin bir süre daha sürebileceği ve ABD’nin bölgede olası bir kara harekatı düzenleyebileceği ihtimalleri de piyasalarda olası senaryolar arasında yer alıyor. Öte yandan ABD basınında, yaklaşık 3 bin askerin “İran ile savaşa destek” amacıyla Pentagon tarafından Orta Doğu’ya gönderilmesi konusunda son aşamaya gelindiği ancak henüz resmi talimatın verilmediğine yönelik haberler yer aldı. Ayrıca haberlerde, körfez ülkelerinin İran’a yönelik olası bir saldırıya her geçen gün daha fazla yaklaştığı ve ABD’ye verdiği desteği kademeli olarak artırdığı da öne sürüldü.
Orta Doğu’daki gerilimin petrol fiyatları üzerinde küresel ekonomiye yansımaları sürerken, dün Brent petrolün varil fiyatı iyimser mesajlarla 94,6 dolara inmesinin ardından yeni günde yüzde 0,1 artışla 96,2 dolarda seyrediyor. Analistler, petrol fiyatlarının uzun süre yüksek seviyelerde kalmasının, küresel ölçekte enflasyonist baskıların kalıcılığına yol açabileceğini belirterek, bunun da dünya genelinde yaşanacak bir ekonomik durgunluğa sebebiyet verebileceğini kaydetti.
Bu doğrultuda merkez bankalarının politika adımlarına ilişkin beklentilerde sıkılaşma ihtimali öne çıkarken, ABD Merkez Bankasının (Fed) gelecek dönem politikalarına yönelik tahminler karışık sinyaller veriyor. Her ne kadar bazı Fed yetkilileri faiz indirimlerinin süreceğini ima etse de artan enflasyon beklentileri bu beklentileri sınırlıyor. Para piyasalarında, Fed’in sıkılaşmaya gidebileceği ihtimalleri zayıflarken, tahminler bankanın politika faizini sabit bırakacağı yönünde güçleniyor.
Fed Başkan Yardımcısı Michael Barr, Orta Doğu’daki çatışmaların yarattığı riskler nedeniyle Fed’in faiz oranlarını bir süre daha sabit tutması gerekebileceğini belirtti. Makroekonomik veri tarafında, ABD’de tarım dışı iş gücü verimliliğinde geçen yılın dördüncü çeyreğinde kaydedilen artış yüzde 2,8’den 1,8’e revize edildi. ABD’de imalat sanayi Satınalma Yöneticileri Endeksi (PMI) martta 52,4’e yükselirken, hizmet sektörü ve bileşik PMI verileri sırasıyla 51,1 ve 51,4’e gerileyerek 11 ayın en düşük seviyesine indi ve iş faaliyetlerindeki büyümenin yavaşladığının sinyalini verdi.
ABD PİYASALARINDA KARIŞIK SEYİR
Bu gelişmelerin ışığında ABD’nin 10 yıllık tahvil faizi yüzde 4,34 seviyesinde, dolar endeksi de 99,3’te bulunuyor. ABD-İran hattındaki iyimser mesajların ağır basmasıyla dün altının ons fiyatı yüzde 1,5 artışla 4 bin 474 dolara çıkarak 9 iş günündeki düşüş serisini sonlandırdı. Altının onsu yeni işlem gününde de yüzde 2,2 yükselişle 4 bin 574 dolardan alıcı buluyor. Bu gelişmelerle, S&P 500 endeksi yüzde 0,37, Nasdaq endeksi yüzde 0,84 ve Dow Jones endeksi yüzde 0,18 düşerken, ABD’de endeks vadeli kontratlar güne pozitif başladı.
AVRUPA’DA GÖZLER ECB’DE
Avrupa borsalarında Almanya hariç alış ağırlıklı bir seyir öne çıkarken, gözler bugün Avrupa Merkez Bankası (ECB) Başkanı Christine Lagarde’ın yapacağı konuşmaya çevrildi. Özellikle enflasyon riskleri çerçevesinde Lagarde’ın sözle yönlendirmelerinde bankanın gelecek dönemde atacağı adımlara yönelik sinyaller aranacak. Bölgede enerji arzına yönelik gelişmeler yakından izlenirken, Avrupa Birliği (AB), Orta Doğu’daki gelişmelerin tetiklediği enerji fiyatlarındaki artış ve üye ülkeler arasındaki görüş ayrılıkları nedeniyle Rusya’dan petrol ithalatını kalıcı olarak yasaklamayı öngören yasa teklifini erteledi.
Öte yandan, Avrupa Birliği (AB) ile Avustralya, güvenlik ve savunma alanında ortaklık kurarken serbest ticaret anlaşması müzakerelerini de tamamladı. AB pazarında yeni otomobil satışları, şubat ayında yıllık bazda yüzde 1,4 yükselerek 865 bin 437’ye çıktı. Avro Bölgesi’nde şubatta 51,9 olan bileşik Satınalma Yöneticileri Endeksi (PMI), martta 50,5’e gerileyerek son 10 ayın en düşük seviyesini gördü. Bu dönemde hizmet sektörü PMI ise 51,9’dan 50,1’e indi. Bu gelişmelerle, İngiltere’de FTSE 100 endeksi yüzde 0,72, İtalya’da FTSE MIB 30 endeksi yüzde 0,42 ve Fransa’da CAC 40 endeksi yüzde 0,23 yükselirken, Almanya’da DAX 40 endeksi yüzde 0,07 düştü. Avrupa’da endeks vadeli kontratlar güne pozitif seyirle başladı.
ASYA BORSALARINDA RİSK İŞTAHI ARTIYOR
Asya tarafında Orta Doğu’da gerilimin azalabileceğine ilişkin iyimserliklerle Hong Kong hariç risk iştahı yüksek seyrediyor. ABD-İran hattında gerginliklerin bir miktar sönümlenmesiyle arz kesintisi endişelerini azalırken, petrol fiyatları özelinde enerji maliyetlerinin gerilemesi piyasaların alım tarafına geçmesini sağladı. Bununla beraber düşük petrol fiyatlarının enflasyonist baskıları ve merkez bankalarının agresif para sıkılaştırma riskini hafifleteceği düşünülüyor. Öte yandan, uluslararası derecelendirme kuruluşu S&P Global Ratings, Orta Doğu savaşının tetiklediği enerji şokuna karşın Asya’da teknoloji odaklı ekonomiler ve sektörlerin desteğiyle büyümenin süreceğini tahmin etti.
Bölgede bugün açıklanan verilere göre, Japonya’da ekonomik faaliyetlerdeki gelecek yönlü eğilimi ölçmek için kullanılan öncü endeks, ocakta 112,1 oldu. Söz konusu gelişmelerle kapanışa yakın Japonya’da Nikkei 225 endeksi yüzde 3, Güney Kore’de Kospi endeksi yüzde 1,9, ve Çin’de Şanghay bileşik endeksi yüzde 0,9 yükselirken, Hong Kong’da Hang Seng endeksi yüzde 0,1 düştü.
BORSA İSTANBUL VE DÖVİZ CEPHESİ
Dün satış ağırlıklı bir seyir izleyen Borsa İstanbul’da BIST 100 endeksi, günü yüzde 1,81 değer kaybederek 12.930,16 puandan tamamladı. Borsa İstanbul Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası’nda (VİOP) BIST 30 endeksine dayalı nisan vadeli kontrat ise dün akşam seansında normal seans kapanışına göre yüzde 0,53 azalışla 15.010,00 puandan işlem gördü.
Dolar/TL, dünü 44,3440’tan tamamlarken, bugün bankalararası piyasanın açılışında önceki kapanışın hemen üzerinde 44,3450’den işlem görüyor.
Analistler, bugün yurt içinde işsizlik oranı, sektörel enflasyon beklentileri verilerinin, yurt dışında ise ECB Başkanı Lagarde’ın konuşması, ABD’de cari işlemler dengesi ve İngiltere’de enflasyon verilerinin takip edileceğini belirterek, teknik açıdan BIST 100 endeksinde 12.800 ve 12.700 puanın destek, 13.000 ve 13.100 seviyelerinin ise direnç konumunda olduğunu kaydetti.
