Beyaz Saray’da imzalanan ve dünya başkentlerinde şok etkisi yaratan yeni başkanlık kararnamesi, Trump’ın “Önce Amerika” politikasının en sert adımlarından biri olarak tarihe geçti. Kararnameye göre, İran’dan doğrudan veya dolaylı olarak mal veya hizmet alan tüm ülkeler, ABD ile yaptıkları ticarette ağır bir fatura ile karşı karşıya kalacak. Trump, İran hükümetinin eylemlerini ABD ulusal güvenliği için “olağanüstü bir tehdit” olarak nitelendirirken, Washington’un bu tehdide ekonomik yaptırımlarla en üst perdeden yanıt vereceğini ilan etti.
%25 EK VERGİ TEHDİDİ RESMİYET KAZANDI
Trump’ın 12 Ocak’ta sosyal medyadan duyurduğu ancak yürütme detayları merak edilen “%25 ek gümrük vergisi” artık resmi bir devlet politikası. Kararname uyarınca;
-
Ticaret Bakanlığı: İran’dan mal veya hizmet alan ülkeleri tek tek tespit edecek.
-
Dışişleri Bakanlığı: Bu ülkelerin ABD ile ticari ilişkilerini mercek altına alacak.
-
Başkanın Onayı: Yapılan tespitlerin ardından, hedef ülkelere hangi oranda ek vergi uygulanacağına bizzat Donald Trump karar verecek.
TİCARETTE “YA BİZİMLE YA ONLARLA” DÖNEMİ
Kararname sadece İran’ı değil, İran ile enerji veya hammadde ticareti yapan dev ekonomileri de köşeye sıkıştırıyor. ABD’nin en büyük ithalat kalemlerini oluşturan ülkeler, ya İran ile olan bağlarını tamamen koparmak ya da ABD pazarında %25’lik ek maliyeti göze almak zorunda kalacak. Trump’ın “kesin ve nihai” olarak nitelediği bu hamle, küresel tedarik zincirlerinde büyük bir kırılmaya yol açabilir.
İRAN’A “DOLAYLI” AMBARGO: 7 ŞUBAT MİLADI
7 Şubat 2026 itibarıyla yürürlüğe giren kararname, sadece doğrudan ticareti değil, “dolaylı hizmet alımlarını” da kapsıyor. Bu durum, finans sektöründen lojistiğe kadar geniş bir alanı yaptırım radarına sokuyor. Ticaret ve Dışişleri bakanlıkları, İran ile bağlantılı ticari ilişkileri anlık olarak izleyecek ve ihlal tespit edilen ülkeler için Başkan’a “ceza” tavsiyesinde bulunacak. Uluslararası analizciler, bu hamlenin özellikle Asya ve Avrupa ülkeleri ile Washington arasında yeni bir kriz dönemini başlatabileceğini öngörüyor.
#Trump #ABD #İran #Yaptırım #Ekonomi #TicaretSavaşı #GümrükVergisi
