Küresel gıda güvenliği standartları yeniden şekillenirken, Türk gıda endüstrisi de üretim hatlarını yakından ilgilendiren yasal bir düzenlemeyle karşı karşıya kaldı. Avrupa Gıda Güvenliği Otoritesi (EFSA) tarafından yapılan risk analizlerinde, paketli gıdalara isli ve füme kokusu veren bazı yapay tütsü aromalarının insan sağlığı üzerindeki güvenilirliği bilimsel olarak kanıtlanamadı. Bu gelişme üzerine Avrupa Birliği, söz konusu maddeleri izinli bileşenler listesinden çıkardı. Tarım ve Orman Bakanlığı da sektör temsilcilerine resmi bir yazı göndererek, iç pazar üretimini ve dış ticaret operasyonlarını doğrudan etkileyecek kademeli geçiş takvimini ilan etti.
SEKTÖR İÇİN İKİ AŞAMALI TAKVİM BELİRLENDİ
Bakanlık tarafından paylaşılan sektörel yol haritasına göre, gıda üreticilerinin formüllerini yenilemeleri için endüstriyel kategorilere göre iki farklı mühlet tanındı. Yeni mevzuat uyarınca; hazır çorbalar, soslar, çerezler ve cips gibi paketli gıda kategorilerinde bu aromaların kullanımı 1 Ekim 2026 tarihi itibarıyla tamamen son bulacak. Gıda sanayisinin en büyük üretim hacmine sahip olan et ürünleri, peynir dahil süt ürünleri, işlenmiş balıkçılık ile su ürünleri kategorilerinde ise üreticilere 1 Ekim 2027 tarihine kadar süre tanındı. Belirtilen bu nihai vadelerin ardından, söz konusu aromaları içeren ürünlerin yeniden işlenmesi, ham madde olarak kullanılması veya üretilmesi tamamen yasaklanacak.
GIDA SANAYİSİNDE YENİ AR-GE DÖNEMİ BAŞLIYOR
Finans ve piyasa analistleri, bu yasal zorunluluğun gıda işletmeleri üzerinde kurumsal bir yük oluşturacağına dikkat çekiyor. Özellikle şarküteri ve peynir sanayisinde yaygın olarak kullanılan bu kimyasal aromaların alternatifsiz kalması, firmaları hızla yeni Ar-Ge yatırımları yapmaya zorlayacak. Fabrikaların geleneksel tütsüleme yöntemlerine yönelmesi ya da onaylı yeni nesil organik bileşenleri tedarik etmesi gerekecek. Bu durumun gıda üretim maliyetlerini ve dolayısıyla raflardaki etiket fiyatlarını kısa vadede yukarı yönlü tetikleyebileceği ifade ediliyor.
DIŞ TİCARETTE REFERANS AVRUPA BİRLİĞİ OLDU
Bakanlığın sektöre gönderdiği resmi yazıda göze çarpan en önemli detaylardan biri de dış ticaret ve gıda denetimlerindeki otorite vurgusu oldu. Söz konusu tütsü aroma vericilerine ilişkin kararlar Türkiye’deki ulusal mevzuata henüz tamamen entegre edilmemiş olsa bile, gümrüklerdeki ithalat işlemlerinde ve fabrika denetimlerinde doğrudan Avrupa Birliği düzenlemelerinin referans alınacağı açıklandı. Uzmanlar, Avrupa pazarına yoğun ihracat gerçekleştiren Türk gıda markalarının, ticari engellerle ve gümrük kapılarından ürünlerin geri dönmesi riskiyle karşılaşmamaları için formül değişikliklerine bugünden başlaması gerektiği uyarısında bulunuyor.
#PaketGıdalar #TarımBakanlığı #GıdaGüvenliği #SektörelGelişim
