PwC’nin altı kıtada 27 ülkeden bir milyardan fazla iş ilanını analiz ederek hazırladığı “2026 Yapay Zekânın İş Alanlarına Etkisi Araştırması” (AI Jobs Barometer 2026) yayımlandı. Çalışma, yapay zekânın küresel iş gücü piyasasında iki farklı dinamik oluşturduğunu ve muhakeme, liderlik ile yaratıcılık gibi insani becerilerin önemini her zamankinden daha kritik hale getirdiğini gösteriyor. Yapay zekâdan en fazla fayda sağlayan kurumlar verimlilik ve istihdamda öne çıkarken, rutin işleri üstlenen teknoloji insan uzmanlığını güçlendiren bir itici güç olarak konumlanıyor.
“YAPAY ZEKÂ İNSAN UZMANLIĞINI GÜÇLENDİREN BİR ARAÇ”
Araştırma sonuçlarını değerlendiren PwC Türkiye Kıdemli Ortağı Cenk Ulu, yapay zekânın iş dünyasındaki dönüştürücü gücünün somut ekonomik verilere yansıdığını ifade etti. En yüksek geri dönüşü alan şirketlerin teknolojiyi yalnızca operasyonel maliyetleri kısmak için değil, insan uzmanlığını güçlendirmek ve inovasyonu hızlandırmak amacıyla kullandığını belirten Ulu, Türkiye’deki iş dünyası liderlerinin de yapay zekâyı yeni gelir kaynakları yaratma ve yetenek dönüşümünü yönetme stratejisi olarak ele alması gerektiğini vurguladı.
İŞ GÜCÜ PİYASASINDA PROFESYONELLEŞME VE DEMOKRATİKLEŞME DÖNEMİ
Araştırmaya göre yapay zekâ kullanımı, küresel iş gücü piyasasını iki ana gruba ayırıyor. Yapay zekânın rutin görevleri üstlendiği, insani muhakeme ve uzmanlığın öne çıktığı profesyonelleşmiş roller, diğer alanlara kıyasla iki kat daha hızlı büyüyor ve yüzde 42 daha yüksek ücret artışı sunuyor. Öte yandan rolün uzman olmayanlar için daha erişilebilir hale geldiği demokratikleşmiş alanlarda ise büyüme ve ücret artışı daha sınırlı kalıyor. Yapay zekâ yoğunluğu yüksek olan gruptaki en üst yüzde 20’lik süperstar şirketler, 2018 yılına göre yüzde 163’lük iş gücü verimliliği artışı yakalayarak genel ortalamayı beşe katlıyor. Yapay zekâdan en fazla fayda sağlayan şirketlerde çalışan sayısı yüzde 52, ücretler ise yüzde 24 artış gösteriyor.
GİRİŞ SEVİYESİ ROLLER VE İNSAN ODAKLI BECERİLER DÖNÜŞÜYOR
Raporda, yapay zekâ becerileri gerektiren pozisyonların genel iş gücü piyasasına kıyasla yaklaşık sekiz kat daha hızlı büyüdüğü ve bu niteliklere sahip çalışanların ortalama yüzde 62 ücret avantajı elde ettiği belirtiliyor. Yapay zekânın etkilediği işlerde empati, muhakeme ve yaratıcılık gibi insan odaklı becerilere olan ihtiyaç katlanırken, geleneksel kariyerin ilk basamakları da yeniden şekilleniyor. Yapay zekâya en çok maruz kalan giriş seviyesindeki pozisyonların liderlik ve stratejik düşünme gibi kıdemli becerileri talep etme olasılığı yedi kat daha yüksek bulunuyor. Nitelikli giriş seviyesi ilanları 2019’dan bu yana yüzde 35 büyürken, standart başlangıç pozisyonları yüzde 10 daralma sergiliyor.
