Avrupa Merkez Bankası’nın (ECB) 10 Eylül’de gerçekleştireceği faiz toplantısı öncesinde sıkılaşma beklentileri güçleniyor. Haziran ayında yaklaşık üç yıl aradan sonra ilk kez faiz artıran, temmuz toplantısında ise beklemeyi tercih eden bankanın eylül ayında yeniden faiz artışına gitmesi olasılığı gündemde.
ECB’nin orta vadeli enflasyon hedefi yüzde 2 seviyesinde bulunurken Avro Bölgesi’nde enflasyon yüzde 2,9 düzeyinde seyrediyor. Enerji fiyatlarındaki oynaklık ve Orta Doğu’daki savaşın ekonomik etkileri de para politikası yapıcılarının kararlarını zorlaştırıyor.
FAİZİN YÜZDE 2,50’YE ÇIKMASI GÜNDEMDE
ECB Yönetim Konseyi içerisindeki bazı üyelerin, mevduat faizinin yüzde 2,25’ten yüzde 2,50’ye yükseltilmesi gerektiğini değerlendirdiği belirtiliyor.
Olası bir artışın, özellikle enerji fiyatları kaynaklı yeni bir enflasyon dalgasının önüne geçmek amacıyla ihtiyati bir adım olarak ele alındığı ifade ediliyor. Banka yetkililerinin, 2022’de Rusya-Ukrayna savaşının ardından Avrupa’da yaşanan sert enflasyon dalgasına benzer bir sürecin tekrarını engellemek istediği kaydediliyor.
Piyasalarda ise eylül sonrasına ilişkin beklentiler de devam ediyor. Finansal fiyatlamalarda yıl sonuna kadar bir veya iki faiz artışı daha ihtimal dahilinde değerlendiriliyor.
AVRO BÖLGESİ EKONOMİSİ DİRENÇLİ KALDI
Son büyüme verileri de faiz artışını savunanların elini güçlendirdi.
Avro Bölgesi ekonomisi 2026’nın ikinci çeyreğinde bir önceki çeyreğe göre yüzde 0,4 büyüyerek son 1,5 yılın en güçlü çeyreklik performansını gösterdi. Bölge ekonomisi yıllık bazda ise yüzde 1 büyüdü.
Avrupa’nın en büyük ekonomisi Almanya da ikinci çeyrekte ihracattaki toparlanmanın desteğiyle yüzde 0,3 büyüdü. Alman ekonomisinin yıllık büyüme oranı ise yüzde 1 olarak revize edildi.
Bölge genelindeki bu direnç, resesyon endişelerini azaltırken ECB’ye para politikasında daha fazla hareket alanı sağlıyor.
ENERJİ FİYATLARI EN BÜYÜK RİSKLERDEN BİRİ
ECB’nin temmuz toplantısına ilişkin tutanaklarda da enflasyon risklerinin yukarı yönlü kalmaya devam ettiği vurgulandı.
Tutanaklarda büyüme üzerindeki aşağı yönlü risklerin azaldığı ve güven göstergelerinin toparlandığı belirtilirken, özellikle doğal gaz ve akaryakıt fiyatlarındaki yükselişin enerji ithalatçısı Avro Bölgesi açısından önemli bir tehdit oluşturduğu ifade edildi.
ECB, gaz fiyatlarında 2022 benzeri bir şok yaşanması halinde enflasyon üzerindeki baskının yeniden güçlenebileceğine dikkat çekti.
Kararların gelecek veri akışına bağlı kalacağı belirtilirken, enflasyon görünümünde belirgin bir iyileşme sağlanamaması halinde yeni bir faiz artışının gerekli olabileceği değerlendirildi.
SCHNABEL DAHA YÜKSEK FAİZİ SAVUNDU
ECB Yönetim Kurulu Üyesi Isabel Schnabel de Orta Doğu’da uzayan çatışmaların ve Avro Bölgesi ekonomisinin dirençli yapısının enflasyon üzerinde yukarı yönlü risk oluşturduğunu belirterek daha yüksek bir politika faizine ihtiyaç olduğunu savundu.
Banka yetkilileri ve ekonomistler açısından eylül toplantısından önce açıklanacak ağustos ayı öncü enflasyon verileri ile ECB uzmanlarının güncelleyeceği makroekonomik tahminlerin belirleyici olması bekleniyor.
“SİGORTA AMAÇLI FAİZ ARTIŞI”
ING Küresel Makro Araştırma Başkanı ve Almanya Başekonomisti Carsten Brzeski, eylül ayında faiz artışı ihtimalinin güçlendiğini belirtti.
Brzeski, “Temmuz ayında bazı üyeler faiz artırımını açıkça savundu. Tutanaklar, ECB içinde ihtiyati bir faiz artırımı fikrini destekleyen üyelerin sayısının giderek arttığını gösteriyor. Avro Bölgesi ekonomisi, Orta Doğu’daki savaşa karşı beklenmedik bir direnç gösterdi” dedi.
Hükümetlerin mali teşviklerinin ve küresel ticaret akışındaki değişimlerin Avrupa ekonomisini desteklediğini belirten Brzeski, olası eylül hamlesini “sigorta amaçlı faiz artışı” olarak değerlendirdi.
Brzeski, “Bu hamle, ECB’nin güvenilirliğini korumak ve enerji şoklarının ikincil etkilerini önlemek adına masada. Ancak ECB’nin eylül sonrasında daha da ileri gidip gitmeyeceği tamamen farklı bir hikaye” diye konuştu.
ECB’nin arz kaynaklı bir şokla mücadele ederken ekonomiyi resesyona sürükleme riskini de dikkate almak zorunda kalacağını belirten Brzeski, eylül sonrasındaki para politikası patikasının ekonomik veriler tarafından şekilleneceğini ifade etti.
