Küresel teknoloji pazarlarında şeffaflık rüzgârları eserken, uluslararası şirketlerin mali yapıları da birer birer gün yüzünü görüyor. Avrupa Birliği’nin (AB) yeni şeffaflık kuralları çerçevesinde ülke bazlı raporlama yapmak zorunda kalan Microsoft, Türkiye’deki finansal büyüklüğünü ilk kez resmi verilerle paylaştı. Yayınlanan mali tablolara göre şirketin Türkiye operasyonunun hacmi netleşirken, kârın çok büyük bir kısmının düşük vergi oranlarıyla bilinen İrlanda ve Lüksemburg gibi merkezlerde toplanması, küresel mali mühendislik tartışmalarını yeniden alevlendirdi.
MİLYON DOLARLIK KAZANCA SEMBOLİK VERGİ TARİFESİ
Yayınlanan resmi rapor, teknoloji markasının Türkiye’de ulaştığı operasyonel büyüklüğü gösterirken aynı zamanda yerel bütçeye katkısının ne kadar sınırlı kaldığını da ortaya koydu. Microsoft, Türkiye pazarında gerçekleştirdiği operasyonlardan 114,6 milyon dolar gibi devasa bir hasılat elde ettiğini resmi olarak beyan etti. Şirketin bu süreçte Türkiye operasyonunun hanesine yazdığı vergi öncesi kâr ise 31,4 milyon dolar olarak kayıtlara geçti. Ancak asıl çarpıcı gelişme, mali tablonun vergi satırlarında kendisini gösterdi. Şirket, elde ettiği bu yüksek kâra karşılık Türkiye’de nakit bazda sadece 5,37 milyon dolarlık bir kurumlar vergisi ödemesi gerçekleştirdi. Henüz kasadan çıkmayan ancak tahakkuk eden vergi yükümlülüğü ise 9,83 milyon dolar seviyesinde kalırken, markanın bu koca operasyonu ülkede sadece 272 kişilik bir ekiple yürütmesi dijital ekonominin ulaştığı kâr marjını bir kez daha gözler önüne serdi.
LÜKSEMBURG’DA 34 PERSONELLE MİLYON DOLARLIK KÂR
Yayınlanan küresel rapor, teknoloji şirketlerinin yüksek vergi oranına sahip ülkelerden elde ettikleri kazançları, yasal boşlukları kullanarak düşük vergi veren ülkelere nasıl aktardığını bir kez daha tescilledi. Rapora göre Microsoft, Avrupa genelindeki vergi öncesi küresel kârının yaklaşık yüzde 40’ını İrlanda iştiraki üzerinden gösterdi. Şirketin İrlanda merkezi, 6 bin 654 çalışanla 196 milyar dolar gelir ve 47,1 milyar dolar vergi öncesi kâr beyan etti.
Tablodaki en çarpıcı örnek ise Lüksemburg oldu. Microsoft, Lüksemburg’da sadece 34 personel istihdam etmesine rağmen bu ülkede 283 milyon dolar vergi öncesi kâr raporladı. Lüksemburg operasyonundaki kâr marjının yüzde 142 gibi yüksek bir seviyeye ulaşması ve efektif vergi oranının yüzde 3’te kalması, uluslararası kamuoyunun tepkisini çeken vergi optimizasyonu yöntemlerini yeniden gündeme taşıdı.
ALMANYA VE FRANSA GİBİ PAZARLARDA DÜŞÜK KÂR OYUNU
Buna karşılık Almanya, Fransa ve İtalya gibi yüksek vergi oranlarına sahip büyük Avrupa pazarlarında ise tam tersi bir strateji izlendiği görüldü. Örneğin Microsoft’un Almanya’da 3 bin 471 çalışanı bulunmasına karşın, ülkede 11,68 milyar dolar gelir ve sadece 661,2 milyon dolar vergi öncesi kâr raporlandı.
Şirket, bu büyük uçurumun nedenini Almanya ve Fransa gibi ülkelerdeki faaliyetlerin sadece satış, pazarlama, Ar-Ge ve idari destek süreçleriyle sınırlı olmasına bağladı. Yazılımların ve lisansların telif haklarının İrlanda’daki merkezde bulunması, asıl kazancın yüksek vergili ülkelerden düşük vergili ülkelere yasal olarak kaydırılmasına zemin hazırlıyor.
#MicrosoftTürkiye #MaliŞeffaflık #VergiMühendisliği #TeknolojiEkonomisi
