Türkiye, çevre ve iklim politikalarında yeni bir döneme hazırlanırken, Sıfır Atık Vakfı’nın şehir şehir yürüttüğü çalışmalar yerel kalkınmanın sürdürülebilirlik ekseninde yeniden şekillenmesini sağlıyor. Emine Erdoğan’ın himayelerinde yürütülen Sıfır Atık Hareketi’nin sahadaki uygulayıcılarından biri olan vakıf, “Yerelden Ulusala İsraf ve Atık” temasıyla Türkiye genelinde gerçekleştirdiği çevre ve iklim değişikliği çalış taylarıyla her ilin kendi potansiyelini ve sorunlarını masa ya yatırıyor. Kütahya’dan Van Gölü Havzası’na, daha önce Kayseri’de gerçekleştirilen çalışmalardan farklı şehirlerde yürütülen organizasyonlara kadar uzanan süreçte ortak amaç ise tek: Her kentin çevresel önceliklerini belirleyerek yerel çözümleri ulusal kalkınma hedefleriyle buluşturmak. Sıfır Atık Vakfı Başkanı ve COP31 Yüksek Düzeyli İklim Şampiyonu Samed Ağırbaş da bu çalışmaların tek bir şehirle sınırlı olmadığını vurgulayarak, “Amacımız çok net; Türkiye’nin 81 ilindeki tüm şehirlerimizin sorunlarını dinlemek istiyoruz. Bu sorunlara vatandaşlarımızla beraber çözüm bulmak istiyoruz.
İklim krizi küresel bir mesele ancak çözümler her şehirde farklıdır.” değerlendirmesinde bulundu. Ağırbaş, Van’daki çalıştayın açılışında da aynı vizyonu yineleyerek, Sıfır Atık Vakfı’nın Türkiye’nin 81 ilinde ve dünyanın 193 ülkesinde çalışmalar yürüttüğünü belirterek, yerelden başlayan dönüşümün küresel çevre hareke tinin önemli bir parçası haline geldiğini ifade etti. Ağırbaş, yürüttükleri çalışmaların yalnızca belirli şehirlerle sınırlı olmadığını belirterek, “Biz sadece bir çalıştay düzenlemiyoruz. Her şehirde o kentin kendi sorunlarını, kendi potansiyelini ve çözüm önerilerini yine o şehrin paydaşlarıyla birlikte masaya yatırıyoruz. Amacımız Türkiye’nin 81 ilindeki bütün şehirlerimizin sorunlarını dinlemek ve vatandaşlarımızla birlikte çözüm üretmek. Çünkü iklim krizi küresel bir mesele olabilir ancak çözümler her şehirde farklıdır. Kütahya’nın ihtiyacıyla Van’ın, Kayseri’nin ya da Muğla’nın ihtiyacı aynı değildir. Biz ortak aklı esas alıyor, şehirlerin kendi yol haritalarını yine şehirlerle birlikte oluşturuyoruz” dedi.
Sıfır Atık Vakfı Başkanı ve COP31 Yüksek Düzeyli İklim Şampiyonu Samed Ağırbaş
ŞEHİRLERİN YOL HARİTASI ORTAK AKILLA HAZIRLANIYOR
Vakfın geliştirdiği modelin en dikkat çekici yönlerinden biri, her ilin kendi dinamiklerine göre ayrı bir yol haritası hazırlanması. Kütahya’da gerçekleştirilen çalıştay kapsamında kamu kurumları, üniversiteler, yerel yönetimler, özel sektör ve sivil toplum kuruluşları 14 ayrı tematik masada bir araya gelerek kentin çevresel önceliklerini değerlendirdi. Çalışmalar sonunda hazırlanan Kütahya Sıfır Atık Hedef Belgesi ile su yönetiminden döngüsel ekonomiye, enerji dönüşümünden sanayiye kadar 20 stratejik hedef belirlendi.
COP31 SÜRECİNE SAHADAN KATKI
Şehirlerde yürütülen çalışmalar aynı zamanda Türki ye’nin ev sahipliği yapacağı COP31 hazırlıklarının da önemli ayaklarından birini oluşturuyor. Kütahya’daki sonuç konferansında konuşan Samed Ağırbaş, dünyanın geleceğinin Antalya’da konuşulacağını belirterek, Sıfır Atık Forumu’nun küresel çevre gündemi açısından önemli bir platform haline geldiğini ifade ederek şunları söyledi: “Sıfır atık; kaynakla rını verimli kullanan, üretirken doğayı gözeten, tüketirken israftan kaçınan bir kalkınma modelidir. Bugün hazırlanan her hedef belgesi yalnızca bugünü değil, şehirlerin gelecek vizyonunu da şekillendiriyor. Ortak akılla hazırlanan bu çalışmaların Türkiye’nin sürdürülebilir kalkınmasına önemli katkılar sağlayacağına inanıyoruz. Van’da ise COP31’e daha somut bir hedefle hazırlık yapılıyor.
Ağırbaş, Van Gölü Havzası’nda geliştirilen uygulamaların uluslararası platformlarda örnek gösterilmesini amaçladıklarını belirterek, “COP31’de Van Gölü çalışmalarını dünyaya iyi uygulama örneği olarak göstermek istiyoruz.”
YEŞİL DÖNÜŞÜM EKONOMİNİN DE GÜNDEMİNDE
Sıfır Atık Vakfı’nın çalışmaları yalnızca çevre politikalarıyla sınırlı kalmıyor. Sanayi, üretim, ticaret ve yerel kalkınma başlıkları da bu sürecin önemli parçaları arasında yer alıyor. Celal Toprak ile İş Dünyası programında da yeşil dönüşümün yalnızca çevre politikası olarak değerlendirilmemesi gerektiğini söyleyen Ağırbaş, “Bugün sürdürülebilirlik çevre başlığının ötesine geçmiş durumda. Artık sanayi, ihracat, üretim, kadın girişimciliği ve yerel kalkınmayı da kapsayan bütüncül bir dönüşümden söz ediyoruz. Rekabet gücünü belirleyen en önemli unsurlardan biri kaynakları ne kadar verimli kullandığınız ve döngüsel ekonomiyi ne kadar hayata geçirebildiğinizdir” dedi.
KADIN KOOPERATİFLERİ DÖNÜŞÜMÜN SAHADAKİ GÜCÜ
Erciyes Kadın Kooperatifi Başkanı İlknur Daloğlu, kadın emeğinin sıfır atık anlayışının en güçlü taşıyıcılarından biri olduğunu belirterek, “Biz sıfır atığı yalnızca çevresel bir sorumluluk olarak görmüyoruz. Bizim için atık; doğru değerlendirildiğinde yeni bir ürünün, yeni bir gelirin ve yeni bir istihdam alanının başlangıcıdır. Kadınlar üretim kültürünü, tasarruf anlayışını ve kaynakların verimli kullanılmasını çok iyi biliyor. Bu deneyimi tasarım, üretim ve girişimcilikle birleştirdiğimizde hem kadınların ekonomik hayata katılımı artıyor hem de yerel kalkınmaya güçlü katkı sunuyoruz. Kayseri’den çıkan kadın emeğini ulusal ölçekte örnek gösterilecek sürdürülebilir bir üretim modeline dönüştürmek istiyoruz” dedi.
RAKAMLARLA SIFIR ATIK
- 81 İL: Sıfır Atık Vakfı, çevre ve iklim değişikliği çalıştaylarını Türkiye’nin 81 iline yaymayı hedefliyor. 193 ÜLKE: Emine Erdoğan’ın himayesinde yürütülen Sıfır Atık Hareketi bugün dünyanın 193 ülkesinde karşılık bulan küresel bir çevre girişimine dönüştü.
- 14 TEMATİK MASA: Kütahya Çalıştayı’nda iklimden su yönetimine, sanayiden döngüsel ekonomiye kadar 14 farklı başlıkta çözüm önerileri geliştirildi.
- 20 STRATEJİK HEDEF: Kütahya Sıfır Atık Hedef Belgesi kapsamında çevresel sürdürülebilirlik için 20 stratejik hedef belirlendi.
- 2050 VİZYONU: Van Gölü Havzası Çalıştayı ile bölgenin çevresel, ekonomik ve sosyal geleceğine yönelik 2050 vizyonu oluşturuluyor.
- 1,05 MİLYAR TL: Van Gölü Havzası Koruma Eylem Planı kapsamında Van ve Bitlis’teki çevresel altyapı yatırımlarına bugüne kadar 1,05 milyar TL destek sağlandı.
