Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, TBMM Plan ve Bütçe Komisyonunda Bakanlığı ile bağlı kuruluşlarının 2027 yılı bütçelerine ilişkin sunum yaptı. Ekonomide mali disiplinin sürdürüleceğini belirten Şimşek, reel sektöre yönelik finansman desteklerinin de artırılarak devam edeceğini bildirdi.
Destek paketlerinde 156,5 milyar liralık kredi imkanının kullanıma hazır olduğunu açıklayan Şimşek, “İhtiyaç duyulması halinde reel sektöre yönelik bu imkanları daha da artıracağız” dedi.
BÜTÇE AÇIĞINDA HEDEFİN ALTINDA GERÇEKLEŞME BEKLENTİSİ
Güçlenen harcama disiplini ve etkin gelir tahsilatı sayesinde 2023’ten bu yana bütçe performansının hedeflerin üzerinde gerçekleştiğini ifade eden Şimşek, bu yıl yüzde 3,5 olarak öngörülen bütçe açığının milli gelire oranının yüzde 3,1 seviyesinde gerçekleşmesini beklediklerini söyledi.
Cari fiyatlarla 5,4 trilyon liraya ulaşan deprem harcamalarına rağmen 2025’ten itibaren faiz dışı fazla verdiklerini belirten Şimşek, elde edilen mali alanın eşel mobil uygulaması ve 2027 bütçesinde emeklilerin alım gücünü desteklemek amacıyla kullanıldığını kaydetti.
Faiz dışı harcamalarda savunma, sosyal konut, gıda arz güvenliği, maden arama, sanayi altyapısı ve demir yollarına öncelik verdiklerini aktaran Şimşek, deprem harcamaları dışındaki alanlarda mali disiplini koruduklarını dile getirdi.
2027 GELİR HEDEFLERİNE GÜVEN
Şimşek, 2027 yılı gelir hedeflerinin iddialı olmakla birlikte ulaşılabilir olduğunu belirterek, daha destekleyici makroekonomik görünümün ve eşel mobil uygulamasından çıkışın gelir artışına katkı sağlayacağını ifade etti. Kayıt dışı ekonomiyle mücadele, vergiye gönüllü uyum ve tahsilat kapasitesindeki artışın da bu süreçte etkili olacağını söyledi.
Vergi adaletini güçlendirmeyi temel öncelikleri arasında gösteren Şimşek, dolaylı vergilerin toplam vergiler içindeki payının geçen yıl yüzde 62,4’e gerilediğini, 2026’da ise yüzde 59,4’e düşmesinin beklendiğini bildirdi.
Vergi harcamalarının GSYH’ye oranının 2026’da yüzde 4,5, 2027’de yüzde 4,4 ve Orta Vadeli Program dönemi sonunda yüzde 3,9 olarak gerçekleşmesini öngördüklerini belirten Şimşek, asgari ücret istisnasının 2027 yılı vergi harcamalarının yaklaşık üçte birini oluşturduğunu kaydetti.
TECİL FAİZİ VE GECİKME ZAMMINDA İNDİRİM SİNYALİ
Vergi borçlarını ödemekte zorlanan mükelleflere yönelik tecil ve taksitlendirme imkanlarını genişlettiklerini belirten Şimşek, azami taksitlendirme süresini 72 aya çıkardıklarını hatırlattı. 2026’da taksitlendirilen borçlara uygulanan tecil faizinin yüzde 39’dan yüzde 29’a indirildiğini aktaran Şimşek, önümüzdeki dönemde gecikme zammı ve tecil faiz oranlarını piyasa koşullarına uygun şekilde daha da düşürmeyi planladıklarını açıkladı.
Vergi denetiminde gönüllü uyumu artırmayı hedeflediklerini belirten Şimşek, 2026’da 401 bin mükellefin ilk kez beyanname verdiğini bildirdi. Gayrimenkul sermaye iradı mükellef sayısının ise 2022’deki 2 milyon 250 binden eylül itibarıyla 3 milyon 600 bine yükseldiğini söyledi.
ULUSLARARASI FİNANSMAN HEDEFİ 51 MİLYAR DOLAR
AB tanımlı genel yönetim borç stokunun milli gelire oranının 2026’da yüzde 21,8’e gerilemesini beklediklerini ifade eden Şimşek, Türkiye’nin kamu borçluluğunun gelişmekte olan ülkeler ortalamasının oldukça altında bulunduğunu vurguladı.
Uluslararası sermaye piyasalarında 2027 yılında 13 milyar dolarlık tahvil ihracı hedeflediklerini açıklayan Şimşek, 2023-2026 döneminde proje finansmanı kapsamında toplam 44,5 milyar dolarlık uygun koşullu ve uzun vadeli kaynağa erişildiğini belirtti. Uluslararası finans kuruluşlarıyla yürütülen çalışmalar kapsamında 2026-2028 döneminde kalkınma projelerinde kullanılmak üzere 51 milyar dolarlık finansman paketi oluşturulduğunu da kaydetti.
YATIRIM VE İSTİHDAM DESTEKLERİ ARTACAK
Reel sektöre yönelik seçici ve odaklı destekleri sürdüreceklerini belirten Şimşek, yeni Yatırım Teşvik Sistemi ve HIT-30 Programı gibi uygulamalarla üretken sektörlerin desteklendiğini ifade etti.
Yatırım Taahhütlü Avans Kredisi (YTAK) programının limitinin 750 milyar liraya yükseltildiğini belirten Şimşek, program kapsamındaki faiz oranlarının yüzde 12,6 ile yüzde 25,2 arasında değiştiğini bildirdi.
İstihdamı Koruma Programı kapsamında tekstil, hazır giyim, deri ve mobilya başta olmak üzere bazı imalat sektörleri ile turizmde istihdamını koruyan işletmelere sağlanan prim desteğinin 2027’de artırılacağını açıklayan Şimşek, finansman maliyetlerine yönelik desteklerin de gelecek yıl artarak süreceğini söyledi.
Çiftçi ve esnafa sağlanan kredi desteklerine ilişkin verileri de paylaşan Şimşek, eylül itibarıyla 828 bin tarımsal üreticiye 599 milyar liralık, 165 bin esnaf ve sanatkara ise 144 milyar liralık Hazine faiz destekli kredi kullandırıldığını belirtti.
ENERJİ SÜBVANSİYONLARININ MALİYETİ YARIM TRİLYON LİRA
Vatandaşlara yönelik enerji sübvansiyonlarının sürdüğünü ifade eden Şimşek, 2026’nın ilk dokuz ayında meskenlerde birinci kademe elektrik tüketiminin yüzde 48’inin, doğal gaz tüketiminin ise yüzde 58’inin sübvanse edildiğini bildirdi. Enerji sübvansiyonlarının finansman dahil bütçeye toplam maliyetinin yaklaşık yarım trilyon liraya ulaştığını kaydetti.
Ekonomik programla makroekonomik temellerin güçlendirildiğini ve şoklara karşı dayanıklılığın artırıldığını belirten Şimşek, 2027 bütçesinin yatırımı, istihdamı, üretimi ve ihracatı önceleyen, dezenflasyonu destekleyen ve mali disiplini koruyan bir anlayışla hazırlandığını ifade etti. Şimşek, refah artışından toplumun tüm kesimlerinin adil şekilde pay almasını hedeflediklerini sözlerine ekledi.
