AYM’den noterlerin tatil mesaisine iptal kararı

Anayasa Mahkemesi (AYM), noterlerin tatil gün ve saatlerinde çalışmasının yönetmelikle düzenlenmesini öngören yasal hükmü Anayasa’ya aykırı bularak iptal etti. Resmi Gazete’de yayımlanan kararda, iptal hükmünün 9 ay sonra yürürlüğe girmesi kararlaştırıldı.

Karar, CHP’nin 7532 sayılı Noterlik Kanunu ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun’un bazı hükümlerinin iptali istemiyle yaptığı başvuru üzerine alındı.

Yüksek Mahkeme, Noterlik Kanunu’nun 52. maddesine eklenen ve noterlerin tatil günleri ile mesai saatleri dışındaki çalışmalarının yönetmelikle düzenlenmesini öngören hükmün Anayasa’nın dinlenme hakkını güvence altına alan hükümlerine aykırı olduğuna karar verdi.

DİNLENME HAKKI KANUNLA DÜZENLENMELİ

AYM’nin gerekçesinde, Anayasa’nın 50. maddesi uyarınca çalışanların dinlenme hakkına sahip olduğu ve hafta tatili ile izin haklarına ilişkin temel düzenlemelerin kanunla yapılması gerektiği vurgulandı.

Kararda, noterliğin serbest meslek niteliği taşımasına rağmen aynı zamanda kamu hizmeti olduğu belirtilerek, noterlerin tatil günlerinde çalışmasına ilişkin esasların yalnızca yönetmelikle belirlenmesinin dinlenme hakkına sınırlama getirdiği ifade edildi.

Yüksek Mahkeme ayrıca, temel hak ve özgürlüklere yönelik sınırlamaların ancak kanunla ve belirli bir çerçeve içerisinde düzenlenebileceğine dikkat çekti. Noterlerin tatil günlerinde çalışmasına ilişkin temel ilke ve esasların kanunda yer almamasının Anayasa’ya aykırı olduğu değerlendirildi.

SAVUNMA HAKKINA İLİŞKİN HÜKÜM DE İPTAL EDİLDİ

Anayasa Mahkemesi, aynı başvuru kapsamında Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 226. maddesine eklenen, “Sanığın dosyada bulunan son adresine bildirim yapılamaması veya bildirime rağmen duruşmaya gelmemesi halinde müdafine yapılan bildirimler yeterli kabul edilir.” hükmünü de iptal etti.

Kararda, ceza yargılamasında adil yargılanma ilkesinin gereği olarak savunma hakkının öncelikle sanığın kendisine tanınması gerektiği vurgulandı. Suç isnadıyla karşı karşıya bulunan kişinin yargılama sürecinden bizzat haberdar edilmesinin ve savunma hakkını doğrudan kullanabilmesinin hakkaniyete uygun yargılanmanın temel unsurlarından biri olduğu ifade edildi.

AYM’nin iptal kararları, Resmi Gazete’de yayımlanmasının ardından yürürlüğe girecek süreler doğrultusunda uygulanacak. Noterlerin tatil mesaisine ilişkin düzenleme bakımından ise yasama organının 9 ay içerisinde Anayasa’ya uygun yeni bir yasal çerçeve oluşturması bekleniyor.