Türkiye ile Tanzanya arasındaki ekonomik ilişkilerin geliştirilmesine yönelik hedefler büyüyor. 2025 yılında 354 milyon dolara yaklaşan ticaret hacminin 2030’a kadar 1 milyar dolara çıkarılması hedeflenirken, Tanzanya yönetimi ülkedeki Türk yatırımcıların sahip olduğu işletme sayısını da 24’ten en az 100’e yükseltmek istiyor.
Ticaret Bakanlığı verilerine göre, Türkiye’nin Tanzanya’ya ihracatı 2024’te 216 milyon dolar seviyesindeyken, 2025’te 274 milyon dolara yükseldi. Türkiye’nin Tanzanya’dan ithalatı ise aynı dönemde 67 milyon dolardan 79 milyon dolara çıktı. Böylece iki ülke arasındaki toplam ticaret hacmi 2024’teki 283 milyon dolardan 2025’te yaklaşık 354 milyon dolara ulaştı.
İstanbul’da düzenlenen Türkiye-Tanzanya İş Forumu kapsamında değerlendirmelerde bulunan Tanzanya Cumhurbaşkanlığı Yatırım Ofisi Genel Sekreteri Dr. Fred Matola Msemwa, DEİK/Türkiye-Tanzanya İş Konseyi Başkanı Erdem Arıoğlu, Tanzanya Devlet Madencilik Şirketi (STAMICO) Direktörü Deusdedith G. Magala ve DEİK/Türkiye-Malavi İş Konseyi Başkanı Cihangir Fikri Saatçioğlu, iki ülke arasındaki ekonomik ilişkilerin yanı sıra yatırım fırsatlarını ele aldı.
TİCARETTE 1 MİLYAR DOLAR HEDEFİ
Msemwa, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın 2017’de Tanzanya’yı, Tanzanya Cumhurbaşkanı Samia Suluhu Hassan’ın ise 2024’te Türkiye’yi ziyaret ettiğini hatırlatarak, liderler tarafından oluşturulan güçlü zeminin ardından iki ülkenin iş dünyaları arasındaki ilişkileri geliştirmeye odaklandıklarını söyledi.
Son 5 yılda iki ülke arasındaki ticaret hacminin 354 milyon dolara yükseldiğini belirten Msemwa, bu artışın yüzde 70’in üzerinde bir büyümeye işaret ettiğini ifade etti.
Tanzanya’nın ekonomik ilişkilerde daha iddialı bir noktaya ulaşmak istediğini belirten Msemwa, “Hedefimiz, ticaret hacmini 2030’a kadar 1 milyar dolara çıkarmak. Tanzanya’da Türk yatırımcılara ait 24 işletme bulunuyor. Bu sayıyı en az 100’e çıkarmak istiyoruz” diye konuştu.
TÜRK YATIRIMCILARA AFRİKA’YA AÇILIM ÇAĞRISI
Tanzanya’nın 2050 Kalkınma Vizyonu kapsamında imalat, turizm, madencilik ve tarımsal ürünlerin işlenmesini öncelikli sektörler olarak belirlediğini aktaran Msemwa, Türk iş insanlarının Tanzanya’yı yalnızca bir ticaret pazarı olarak değerlendirmemesi gerektiğini söyledi.
Tanzanya’nın Doğu, Güney ve Orta Afrika pazarlarına erişim bakımından stratejik bir konumda bulunduğuna dikkat çeken Msemwa, Darüsselam Limanı üzerinden Doğu Afrika’nın yanı sıra Güney Afrika Kalkınma Topluluğu (SADC) ülkeleri ve Kongo Demokratik Cumhuriyeti’ne erişim sağlanabildiğini belirtti.
Türk şirketlerinin Tanzanya’da üretim tesisleri kurmasının Afrika pazarlarına yönelik lojistik maliyetleri azaltabileceğini ifade eden Msemwa, böylece Türkiye ile Tanzanya arasındaki ticari ilişkilerin yalnızca iki ülke arasındaki alışverişle sınırlı kalmayarak bölgesel bir üretim ve ticaret modeline dönüşebileceğine işaret etti.
Msemwa ayrıca Tanzanya heyetinin Konya’daki sanayi bölgesini ziyaret ettiğini belirterek, Türkiye’nin organize sanayi bölgeleri konusundaki bilgi ve tecrübesinden Tanzanya’daki sanayi bölgelerinin geliştirilmesinde yararlanmak istediklerini kaydetti.
“İKİ DEVLET BAŞKANININ BİZE VERDİĞİ GÖREV 1 MİLYAR DOLAR”
DEİK/Türkiye-Tanzanya İş Konseyi Başkanı Erdem Arıoğlu da iki ülke arasındaki ekonomik ilişkilerin daha ileri taşınması amacıyla karşılıklı yatırımların yanı sıra ihracat ve ithalat fırsatları üzerinde çalıştıklarını söyledi.
Arıoğlu, “Aramızdaki ticaret hacmini 1 milyar dolara çıkarmaya çalışıyoruz. İki devlet başkanının üzerinde anlaştıkları ve bize verdikleri görev bu” ifadelerini kullandı.
Madencilik, tarım, turizm, yurt dışı müteahhitlik hizmetleri ve sağlığın öne çıkan işbirliği alanları olduğunu belirten Arıoğlu, Tanzanya’nın ekonomik potansiyelinin Türk iş dünyası tarafından henüz yeterince bilinmediğine dikkat çekti.
Karşılıklı ziyaretlerin ve iş forumlarının iki ülke iş dünyasının birbirini daha yakından tanımasına katkı sunduğunu belirten Arıoğlu, bu temasların üçüncü ülkelerde ortak yatırım ve işbirliği imkanlarının önünü de açabileceğini söyledi.
MADENCİLİKTE TÜRK SERMAYESİ VE TEKNOLOJİSİ ARANIYOR
Tanzanya Devlet Madencilik Şirketi (STAMICO) Direktörü Deusdedith G. Magala ise ülkenin sahip olduğu doğal kaynakların değerlendirilmesinde Türk yatırımcılarla işbirliğini artırmak istediklerini ifade etti.
Tanzanya’nın önemli maden kaynaklarına sahip olduğunu ancak bu kaynakların ekonomiye kazandırılması için sermaye ve teknolojiye ihtiyaç duyulduğunu belirten Magala, “Tanzanya’da kaynaklarımız ve fırsatlarımız var ancak bunları değerlendirmek için yeterli finansmana ihtiyaç duyuyoruz. Türk yatırımcıların sermaye ve teknolojilerini Tanzanya’ya getirmelerini istiyoruz” dedi.
Türkiye’de üretilen sondaj makinelerinin halihazırda Tanzanya’da kullanıldığını aktaran Magala, Türk şirketleriyle madencilik ekipmanları alanındaki işbirliğini genişletmek istediklerini söyledi.
Altın, kömür, grafit, lityum, bakır ve nadir elementler dahil olmak üzere çeşitli maden kaynaklarına sahip olduklarını belirten Magala, Türk yatırımcıları özellikle madencilik sektöründeki fırsatları değerlendirmeye davet etti.
Madenciliğin yanı sıra tarım, lojistik ve altyapı alanlarında da Türk şirketleriyle yeni ortaklıklar kurulabileceğini ifade eden Magala, iki ülke arasındaki işbirliğinin karşılıklı fayda temelinde geliştirilmesini istediklerini kaydetti.
GIDA MAKİNELERİNDE YENİ İŞ BİRLİĞİ ALANI
DEİK/Türkiye-Malavi İş Konseyi Başkanı Cihangir Fikri Saatçioğlu da Tanzanya’nın tarım ve gıda sektörünün Türk firmaları açısından önemli fırsatlar sunduğunu belirtti.
Geçen ay Darüsselam’da yaklaşık 30 Türk firmasıyla Tanzanyalı muhatapları bir araya getiren iş forumuna katıldığını aktaran Saatçioğlu, ülkede özellikle mısır ve pirinç üretimindeki artışın Türk gıda makinelerine yönelik talebi desteklediğini ifade etti.
Tanzanya’da pirinç unu, mısır unu ve hayvan yemi gibi katma değerli ürünlerin yerel olarak üretilmesine yönelik projeler üzerinde çalıştıklarını belirten Saatçioğlu, Türk makine sektörünün bilgi ve teknolojisinin bu alanlarda Tanzanya’ya aktarılabileceğini söyledi.
Doğu Afrika’daki tahıl üreticileriyle Türkiye’deki gıda işleme makineleri ve tahıl depolama silosu üreticilerini bir araya getirmeye yönelik çalışmalar yürüttüklerini aktaran Saatçioğlu, söz konusu yatırımların Tanzanya’da yerel üretimin artırılmasına ve iki ülke arasındaki 1 milyar dolarlık ticaret hacmi hedefine ulaşılmasına katkı sağlayabileceğini ifade etti.
