Türkiye sanayisi, üretim kapasitesini korumanın tek başına yeterli olmadığı yeni bir döneme giriyor. Teknolojik gelişmeler, yapay zekâ, sürdürülebilirlik baskısı ve jeopolitik riskler, özellikle kaynakları sınırlı KOBİ’leri aynı anda birden fazla alanda dönüşmeye zorluyor. İstanbul Sanayi Odası (İSO) ile Türkiye İş Bankası’nın imzaladığı iş birliği, bu ihtiyaca yalnızca krediyle değil, üretim hattından iş modeline uzanan bütüncül bir yol haritasıyla cevap vermeyi hedefliyor.
İSO Stratejik Dönüşüm Merkezi’nin ilk kapsamlı saha iş birliği olan “Dijitalleşme ve Değer Odaklı Büyüme Programı”, İSO Yönetim Kurulu Başkanı Erdal Bahçıvan ile Türkiye İş Bankası Genel Müdürü Hakan Aran tarafından imzalandı. Programla KOBİ’lerin dijitalleşme, değer odaklı büyüme ve servisleşme ihtiyaçlarına uygulanabilir ve ölçeklenebilir çözümler geliştirilmesi planlanıyor.
BEŞ EKSENDE DÖNÜŞÜM
Programın arkasındaki model, şirketlerin yalnızca teknoloji satın almasına değil, bu teknolojiyi nerede ve nasıl kulla nacağını belirlemesine dayanıyor. İSO’nun üç yıl önce kurduğu Stratejik Dönüşüm Merkezi, firmaların risk ve fırsatlarını analiz ediyor, dönüşüm alanlarını belirliyor ve hazırlanan yol haritasını somut projelere dönüştürüyor.
Model; operasyonel dijital dönüşüm, yeşil dönüşüm, değer odaklı büyüme ve servisleşme, insan odaklı dönüşüm ile jeostratejik gelişmelere uyum olmak üzere beş ekseni kapsıyor.
İSO Yönetim Kurulu Başkanı Erdal Bahçıvan, programın sanayinin geleceği açısından stratejik bir adım olduğunu belirterek, “Yaklaşık üç yıl önce İSO bünyesinde kurduğumuz Stratejik Dönüşüm Merkezi ile hedefimiz, dönüştürücü teknolojilerin ve küresel eğilimlerin sanayimize etkisini anlamak ve somut dönüşüm programlarını hayata geçirmekti. Türkiye İş Bankası ile başlattığımız bu programla KOBİ’lerimize operasyonel dijital dönüşüm, değer odaklı büyüme ve servisleşme eksenlerinde bütüncül rehberlik sunuyoruz” dedi.
İSO Yönetim Kurulu Sayman Üyesi Sultan Tepe
“FABRİKA ZEMİNİNDEN İŞ MODELİNE GEÇİŞ”
Türkiye’de İş Dünyası’na özel açıklamalarda bulunan İSO Yönetim Kurulu Sayman Üyesi Sultan Tepe, programın klasik destek mekanizmalarından farklı olarak dijital dönüşümün operasyonel ve ticari boyutunu birlikte ele aldığını söyledi. Tepe, “Fabrika zeminindeki dijitalleşmeyi ve bir KOBİ’nin dijital olanaklarla yapabileceklerini birbirinden ayırıyoruz. Operasyonel Dijital Dönüşüm, şirketlerin farklı vadelerde ve yatırım düzeylerinde sonuçlarını görebilecekleri bir yol haritasını ifade ediyor. Şirketler geri dönüşleri gördükçe tuğlaları üst üste koyarak devam edecek. Değer Odaklı Büyüme ve Servisleşme ise KOBİ’lerin teknolojiyle yeni iş modeline nasıl geçeceğinin yolunu çiziyor. Bu, Türk sanayisi için yepyeni bir sayfa” diye konuştu. KOBİ’lerin dönüşüm sürecinde yalnızca finansman sorunu yaşamadığını vurgulayan Tepe, dijital yatırımların ekonomik koşullar nedeniyle ertelendiğine, doğru hizmet sağlayıcısına erişimde bilgi eksikliği bulunduğuna ve şirket içinde dönüşümü yönetecek becerilerin yeterince gelişmediğine dikkat çekti. Tepe, Stratejik Dönüşüm Merkezi aracılığıyla firmalara dönüşüm vizyonunun yanı sıra akredite iş birliği ekosistemi de sunduklarını kaydetti.
DANIŞMANLIKTAN FİNANSMANA UZANAN MODEL
İş birliği, geleneksel finansman modellerinin ötesine geçerek danışmanlık ile yatırım desteğini aynı çatı altında buluşturuyor. İş Bankası, programın danışmanlık sürecindeki ilk fazına destek verirken, geri dönüş potansiyeli bulunan yatırımların hayata geçirilmesinde de finansman sağlayacak. Türkiye İş Bankası Genel Müdürü Hakan Aran, hedefin KOBİ’lerin yalnızca ayakta kalması değil, uluslararası pazarlara açılarak yeni başarı hikâyeleri yazması olduğunu söyledi. Aran, “Programı, teknolojinin işletmelerde doğru yerde ve doğru şekilde kullanıldığında ne kadar yüksek katma değer oluşturabileceğini gösterecek biçimde konumlandırdık. Veriden değer üretmek, fiziksel ürünü hizmete dönüştürmek, insan yetkinliklerini geliştirmek ve şirketlerin jeostratejik dayanıklılığını artırmak istiyoruz. Bu yaklaşımın şirket değerine, rekabet gücüne ve üretim kapasitesine katkı sağlayacağına inanıyorum” ifadelerini kullandı.
İSO 41. Komite Üyesi Fatma Aydoğdu
“SANAYİ İÇİN KIYMETLİ BİR ADIM”
İSO 41. Komite Üyesi Fatma Aydoğdu da Türkiye’de İş Dünyası’na yaptığı değerlendirmede, sanayi işletmelerinin dijitalleşme oranının küresel rekabet için yeterli seviyede olmadığını söyledi. Aydoğdu, “Program kapsamında İSO üyelerine dijitalleş me yatırımlarında danışmanlık desteği ve finansal avantajlar sunulması, teknolojiye uyum sürecini kolaylaştırırken üretim verimliliğini ve küresel pazarlardaki rekabet gücünü artıracak. Üyelerin bu sürece katılımını, Türkiye’nin üretim gücünü geleceğe taşıyacak en önemli hamlelerden biri olarak görüyoruz” dedi. Programın daha geniş bir paydaş yapısıyla büyütülmesi planlanıyor. Sultan Tepe, İş Bankası’nın modelin ilk örneğinde en erken harekete geçen kurum olduğunu belirterek, “Program, Bakanlığımızın, finans sisteminin ve diğer paydaşların katılımıyla hızlı biçimde genişleyecek. Hedefimiz, üretici tüm KOBİ’lerimizin bu değerden faydalanmasını sağlayacak yolu çizebilmek” sözleriyle yol haritasını anlattı.
YALIN ÜRETİM İLE DİJİTALLEŞME AYNI YOL HARİTASINDA
Programın tasarımını üstlenen Future Ally’nin Yönetici Ortağı İdil Özdoğan, pilot saha çalışmalarında farklı sektörlerden şirketlerin üretim süreçleri ve iş modellerinin ayrıntılı biçimde incelendiğini söyledi. Özdoğan, “Pilot saha uygulamalarında lityum iyon batarya paketleme, mikro yüzey kaplama ve tekstil etiketleri alanlarında faaliyet gösteren şirketlere odaklandık. Firmaların üretim ve operasyon akışlarını, verimlilik kayıplarını, dijital uygulama seviyelerini ve yalın olgunluklarını değerlendirdik. Yalın ve dijital uygulamaların birlikte ilerlediği proje yol haritaları hazırladık” dedi. Çalışmaların yalnızca üretim verimliliğiyle sınırlı olmadığını belirten Özdoğan, “Değer odaklı büyüme ve hizmetleşme kapsamında şirketlerin mevcut iş modellerini, rekabetçi konumlarını, sektör dinamiklerini ve hizmetleşme potansiyellerini analiz ettik. Firmaların ürettikleri ürünün ötesine geçerek yeni değer önerileri ve gelir alanları oluşturabileceği fırsatları belirledik. Bu fırsatlara yönelik yeni iş modelleri tasarladık” ifadelerini kullandı.
