Sosyal medyada son günlerde İstanbul ve çevresinde çekirge yoğunluğuna ilişkin paylaşımlar artarken, uzmanlardan konuya ilişkin bilimsel değerlendirme geldi. Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi Bitki Koruma Bölümü Öğretim Üyesi ve MOLEN (Moleküler Entomoloji) Laboratuvarı Direktörü Prof. Dr. Umut Toprak, görülen çekirge türünün beyaz yüzlü çalı çekirgesi olduğunu belirterek, söz konusu türün tarımsal açıdan ekonomik zarar oluşturan bir tür olmadığını söyledi.,
ÇEKİRGE SAYISINDAKİ ARTIŞIN NEDENİ İKLİM KOŞULLARI
Prof. Dr. Umut Toprak, çekirge popülasyonundaki artışın temel nedeninin bu yıl yaşanan iklim koşulları olduğuna dikkat çekti. Sert geçen kışlarda yumurtaların önemli bölümünün yaşamını sürdüremediğini belirten Toprak, bu yıl kışın ılıman geçmesi nedeniyle çok daha fazla yumurtanın hayatta kaldığını ifade etti.
Yağışlı ve ılıman geçen baharın da yumurtalardan çıkan nimflerin sayısını artırdığını kaydeden Toprak, yaz aylarında etkisini artıran yüksek sıcaklıkların ise çekirgelerin gelişim sürecini hızlandırdığını belirtti.
Toprak, “Sıcakların yüksek oluşu bunların gelişim hızlarının artışı anlamına geliyor. Daha fazla üremeleri anlamına geliyor. Aslında tamamen normal, doğanın kendi döngüsü içindeki şu an bir refleks yerine gelmiş oluyor. Yani biyolojik olarak burada asla anormal bir durum söz konusu değil.” dedi.
BEYAZ YÜZLÜ ÇALI ÇEKİRGESİ TARIMSAL ZARARLI DEĞİL
Sosyal medyada görüntülenen çekirgelerin beyaz yüzlü çalı çekirgesi (Decticus albifrons) olduğunu belirten Toprak, bu türün ağırlıklı olarak etçil beslendiğini söyledi.
Kendilerinden daha küçük böcek ve çekirgeleri avlayan bu türün yalnızca besin bulamadığında bitkilerle beslendiğini ifade eden Toprak, “Aslında ekosistemin doğal bir bileşeni, doğal sakinlerinden birisi. Hatta bu yönüyle zararlı böcekleri burada yediği için faydalı.” değerlendirmesinde bulundu.
EVLERE GİRMELERİNİN NEDENİ IŞIĞA YÖNELİM
Vatandaşların özellikle akşam saatlerinde evlerine çekirge girmesinden endişe duyduğunu belirten Toprak, bunun tamamen doğal bir davranış olduğunu söyledi.
Hasat döneminin ardından besin arayışına çıkan çekirgelerin yeni alanlara yöneldiğini dile getiren Toprak, gece aktif olan bu türün ışığa yönelme eğilimi nedeniyle evlere girebildiğini ifade etti.
Toprak, “Gece aktifliği özellikle ışık olduğu zaman onların ışığa yönelimini sağlar. Dolayısıyla akşam ortamında ışıktan ötürü evlere doğru bir yönelim bunların doğal bir refleksi” ifadelerini kullandı.
İNSAN SAĞLIĞI İÇİN RİSK OLUŞTURMUYOR
Prof. Dr. Toprak, beyaz yüzlü çalı çekirgesinin temas edildiğinde küçük dişleriyle refleks olarak ısırabileceğini ancak bunun insan sağlığı açısından herhangi bir tehlike oluşturmadığını belirtti.
Vatandaşların bu konuda paniğe kapılmaması gerektiğini vurgulayan Toprak, türün insanlara yönelik ciddi bir risk taşımadığını söyledi.
Sosyal medyada dile getirilen “çekirgelerin Afrika ve Balkanlar’dan geldiği” yönündeki iddiaların gerçeği yansıtmadığını belirten Toprak, bu bölgelerde görülen tarla çekirgelerinin farklı bir familyaya ait olduğunu ifade etti.
Tarım ve Orman Bakanlığı ile il ve ilçe müdürlüklerinin süreci yakından takip ettiğini aktaran Toprak, Trakya Bölgesi’nde çekirgeler nedeniyle tarımsal üretimi olumsuz etkileyen bir durumun bulunmadığını söyledi.
DOĞADAKİ DENGEYE DİKKAT ÇEKTİ
Bütün böceklerin zararlı olarak değerlendirilmemesi gerektiğini vurgulayan Prof. Dr. Umut Toprak, doğadaki biyolojik dengenin korunmasının sürdürülebilir tarım açısından büyük önem taşıdığını ifade etti.
Toprak, “‘Bütün çekirgeler ya da bütün böcekler zararlıdır’ diye bir şey söz konusu değil. Doğada aslında bir denge durumu var. Faydalı böcekler var. Bizim amacımız sürdürülebilir tarım. Burada zararlı dahi olsa tamamen yok etmeyi önermiyoruz. Buna dikkat etmek geleceğimizi de korumak anlamına gelir” diye konuştu.
Uzmanlar, hava sıcaklıklarının etkisiyle artan çekirge popülasyonunun bir süre sonra doğal döngü içerisinde yeniden azalacağını belirterek, mevcut durumun biyolojik açıdan olağan bir süreç olduğuna dikkat çekiyor.
