Üniversite kontenjanları daraldı, rekabet dengesi değişti

2026 Yükseköğretim Kurumları Sınavı (YKS) tercih kılavuzu, üniversite kontenjanlarında dikkat çeken bir küçülmeyi ortaya koydu. Geçen yıl 794 bin 687 olan lisans ve önlisans programlarının genel kontenjanı bu yıl 747 bin 766’ya geriledi. Böylece üniversitelerde toplam 46 bin 921 kişilik kontenjan azaltımı yapılırken, genel kontenjanlarda yaklaşık yüzde 5,9 oranında daralma yaşandı.

Bu yıl sınava giren ve tercih yapması beklenen aday sayısının geçen yıla göre yaklaşık 150 bin kişi daha düşük olması, ilk bakışta adaylar açısından avantaj gibi görünse de kontenjanlardaki düşüşün bu tabloyu büyük ölçüde dengelemesi bekleniyor. Eğitim uzmanları, özellikle yüksek talep gören bölümlerde rekabetin devam edeceğine dikkat çekiyor.

DEVLET VE VAKIF ÜNİVERSİTELERİNDE KONTENJANLAR GERİLEDİ

Kontenjan azaltımı hem lisans hem de önlisans programlarında etkisini gösterdi.

Lisans programlarında geçen yıl 416 bin 991 olan genel kontenjan bu yıl 393 bin 108’e düştü. Böylece lisans düzeyinde 23 bin 883 kişilik azalma gerçekleşirken daralma oranı yüzde 5,7 oldu.

Önlisans programlarında ise kontenjan sayısı 377 bin 696’dan 354 bin 658’e geriledi. Bu alandaki 23 bin 38 kişilik düşüş, yaklaşık yüzde 6,1’lik küçülmeye işaret etti.

Kontenjan planlamasındaki değişim yalnızca belirli üniversitelerle sınırlı kalmadı. Devlet üniversitelerinde lisans kontenjanları 14 bin 799, vakıf üniversitelerinde ise 8 bin 126 azaldı. Önlisans programlarında da devlet üniversitelerinde 17 bin 854, vakıf üniversitelerinde ise 5 bin 525 kişilik kontenjan düşüşü gerçekleşti.

TIP FAKÜLTELERİ POZİTİF AYRIŞTI

Kontenjanların genel olarak azaltıldığı bir yılda tıp fakülteleri istisna oldu.

Geçen yıl 18 bin 311 olan tıp fakültesi genel kontenjanı bu yıl 18 bin 584’e çıkarıldı. Böylece tıp eğitiminde 273 kişilik ilave kontenjan açıldı. Bu artışın, sağlık alanındaki hekim ihtiyacını karşılamaya yönelik planlamanın bir parçası olarak değerlendiriliyor.

Buna karşılık diş hekimliği fakültelerinde küçülme devam etti. Geçen yıl 7 bin 355 olan kontenjan bu yıl 6 bin 594’e geriledi. Böylece diş hekimliğinde 761 kişilik kontenjan azaltımı yapıldı.

HUKUK VE PSİKOLOJİDE KONTENJANLAR YENİDEN DÜZENLENDİ

Yüksek talep gören bölümler arasında yer alan hukuk fakülteleri de kontenjan azaltımından etkilendi.

Geçen yıl 10 bin 63 olan hukuk kontenjanı bu yıl 8 bin 790’a düşerken, bölümde bin 273 kişilik kontenjan azaltımı gerçekleştirildi.

Son yıllarda doluluk oranlarında yaşanan gerileme nedeniyle gündemde olan psikoloji programlarında da benzer bir planlama yapıldı. Geçen yıl 11 bin 141 olan kontenjan bu yıl 10 bin 429’a indirildi. Yapılan düzenlemenin, programların doluluk oranlarını korumaya ve arz-talep dengesini güçlendirmeye yönelik olduğu değerlendiriliyor.

Öte yandan açıklanan toplam 747 bin 766 genel kontenjanın 652 bin 363’ünü örgün eğitim programları oluşturdu. Özel şartlarla öğrenci kabul eden programlar ise genel kontenjan hesaplamasına dahil edilmedi.

YENİ NESİL MESLEKLERE YÖNELİK 16 YENİ PROGRAM AÇILDI

2026 tercih döneminin en dikkat çekici başlıklarından biri de yeni açılan bölümler oldu. Yükseköğretim Kurulu (YÖK), iş gücü piyasasında öne çıkan alanlara yönelik yükseköğretim programlarını genişletmeyi sürdürdü.

Yapay zekâ, veri bilimi, siber güvenlik, dijital sağlık teknolojileri, yeşil enerji, akıllı üretim sistemleri ve tarım teknolojileri gibi alanlar, önümüzdeki yıllarda nitelikli iş gücüne en fazla ihtiyaç duyulacak sektörler arasında gösteriliyor.

Bu doğrultuda Yapay Zekâ Mühendisliği, Siber Güvenlik, Yapay Zekâ, Büyük Veri Analistliği, Dijital Dönüşüm Elektroniği, İmalat Yürütme Sistemleri Operatörlüğü, Elektronik ve Otomasyon ile İklimlendirme ve Soğutma Teknolojisi gibi programların kontenjanları dikkat çekerken, bu yıl tercih kılavuzuna 16 yeni bölüm eklendi.

Yeni programlar arasında Tarih ve Yapay Zekâ, Felsefe ve Yapay Zekâ, Biyoteknoloji ve Genetik, Dijital Oyun Teknolojileri ve Mobil Güvenlik Teknolojileri gibi disiplinler arası eğitim modeliyle tasarlanan bölümler yer aldı. Söz konusu programlarla birlikte yükseköğretimde teknoloji odaklı dönüşümün daha da hız kazanması bekleniyor.

TERCİH DÖNEMİNDE STRATEJİ DAHA DA ÖNEM KAZANACAK

Kontenjanların azaltılması ve bazı bölümlerde planlı küçülmeye gidilmesi, adayların tercih sürecinde daha dikkatli hareket etmesini gerektiriyor. Uzmanlar, yalnızca başarı sıralamasına değil, bölümlerin kontenjan değişimlerine, geçmiş yıllardaki yerleşme verilerine ve mezuniyet sonrası istihdam olanaklarına göre tercih listesi hazırlanmasının önemine dikkat çekiyor.

YÖK’ün bu yılki kontenjan planlaması ise yükseköğretimde nicelikten çok kalite, istihdam ve sürdürülebilir doluluk oranlarını önceleyen yeni yaklaşımın önemli göstergelerinden biri olarak öne çıkıyor.

#YKS2026 #ÜniversiteTercihleri #YÖK #Yükseköğretim