Küresel jeopolitik risklerin tırmanması ve uluslararası güvenlik mimarisindeki kırılganlıklar, devletlerin savunma bütçelerinde köklü yapısal değişimleri beraberinde getiriyor. Gelişmiş askeri güçlerin nükleer caydırıcılık stratejilerine ayırdığı finansal kaynaklar, makroekonomik dengeleri ve küresel bütçe dağılımlarını doğrudan etkileyen bir sanayi hacmine ulaşmış durumda. Tedarik zincirindeki savunma sanayisi üreticilerinden özel sektör kontratlarına kadar milyarlarca dolarlık bir nakit akışını tetikleyen bu bütçe büyümesi, küresel ölçekte insani kalkınma ve sürdürülebilir ekonomi projelerinin fonlama kapasitesini de baskı altında bırakıyor.
KÜRESEL NÜKLEER CEPHANELİKLER İÇİN SANİYEDE REKOR HARCAMA YAPILDI
Dünya askeri havacılık ve savunma piyasalarında büyük bir finansal yankı uyandıran resmi rapor açıklandı. ICAN tarafından yayımlanan Önceden Tasarlanmış: 2025’te Nükleer Silah Harcamaları başlıklı çalışmaya göre; nükleer silaha sahip 9 ülke, nükleer cephanelikleri için 2025 yılında tam 118,8 milyar dolarlık rekor bir harcama gerçekleştirdi. Bir önceki yıla göre 16,8 milyar dolarlık bir net artışa işaret eden bu tablo, yıllık bazda yaklaşık yüzde 19’luk bir büyüme oranına tekabül ediyor. Raporun teknik detaylarında, bu ülkelerin nükleer altyapıları için zamana karşı saniyede tam 3 bin 768 dolar harcadığı aktarıldı.
ÖZEL SEKTÖR SAVUNMA SÖZLEŞMELERİNDEN MİLYARLARCA DOLAR KAZANDI
Havacılık ve savunma sanayisindeki bütçe büyümesi, küresel askeri müteahhitler ve özel sektör temsilcileri için devasa bir ticari kazanç kapısı sundu. Verilere göre, yıl boyunca özel sektör şirketleri nükleer silah sözleşmelerinden en az 38 milyar dolarlık net gelir elde etti. Ülkeler bazında bakıldığında ABD, 69,2 milyar dolarlık harcaması ve kaydettiği 12,4 milyar dolarlık yıllık artışla tek başına diğer tüm devletlerin toplamını geride bıraktı. Çin 13,5 milyar dolarla ikinci sırada yer alırken; İngiltere 12,6 milyar dolarlık bütçesiyle, 9,5 milyar dolar harcayan Rusya’yı geride bırakarak küresel ligde üçüncü sıraya yükseldi.
ASKERİ BÜTÇELER İNSANİ KALKINMA ENDEKSLERİNİ DOĞRUDAN PERDELEDİ
Raporda, nükleer altyapıya ayrılan devasa finansal kaynakların küresel insani krizlerin çözüm sürecinden büyük bütçeler saptırdığına dikkat çekildi. Analizlere göre, sadece 1 dakikalık nükleer silah harcamasıyla 3 bin 478 kişiye temiz su ve sanitasyon altyapısı ulaştırılabileceği, bu devasa harcamanın yalnızca 1 günlük tutarının ise tam 2 milyon insanı gıda güvensizliğinden kurtarabileceği hesaplandı. Sivil toplum kurmayları, yalnızca ABD’nin 2025 yılında nükleer cephaneliğine aktardığı finansal kaynağın, Birleşmiş Milletler’in yıllık toplam bütçesini tam 19 kez tek başına finanse edebilecek bir büyüklüğe ulaştığını kurumsal verilerle paylaştı.
#NükleerSilahHarcamaları #SavunmaSanayisiEkonomisi #ICAN2026 #KüreselBütçeAnalizi
