Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) ile Ticaret Bakanlığı iş birliğinde hazırlanan kasım ayına ilişkin geçici dış ticaret verileri kamuoyuyla paylaşıldı. Genel Ticaret Sistemi (GTS) kapsamında açıklanan verilere göre, ihracat kasım ayında geçen yılın aynı dönemine kıyasla yüzde 1,3 artış göstererek 22 milyar 536 milyon dolara ulaştı. Aynı dönemde ithalat ise yüzde 2,6 yükselerek 30 milyar 518 milyon dolar olarak gerçekleşti.
Bu gelişmelerle birlikte dış ticaret açığı, kasım ayında geçen yılın aynı ayına göre yüzde 6,3 artarak 7 milyar 982 milyon dolara çıktı. İhracatın ithalatı karşılama oranı ise Kasım 2024’te yüzde 74,8 seviyesindeyken, son açıklanan verilerle birlikte yüzde 73,8 olarak kaydedildi.
OCAK- KASIM DÖNEMİNDE DIŞ TİCARET AÇIĞI YÜZDE 12,6 ARTTI
Ocak–kasım dönemine ilişkin dış ticaret verileri, yılın ilk 11 ayında dış ticaret açığındaki artışı ortaya koydu. Buna göre ihracat, geçen yılın aynı dönemine kıyasla yüzde 3,6 artarak 247 milyar 23 milyon dolara yükselirken, ithalat yüzde 5,7 artışla 329 milyar 698 milyon dolar olarak gerçekleşti.
Söz konusu dönemde dış ticaret açığı yüzde 12,6 artarak 82 milyar 674 milyon dolara çıktı. İhracatın ithalatı karşılama oranı ise Ocak–Kasım 2024 döneminde yüzde 76,5 iken, bu yılın aynı döneminde yüzde 74,9’a geriledi.
ENERJİ VE ALTIN HARİÇ DIŞ TİCARET
Enerji ürünleri ve parasal olmayan altın hariç tutulduğunda, kasım ayında ihracat yüzde 3,2 artışla 21 milyar 396 milyon dolara yükseldi. Aynı dönemde enerji ve altın hariç ithalat ise yüzde 6 artarak 23 milyar 250 milyon dolar oldu. Bu kalemler dışarıda bırakıldığında kasım ayı dış ticaret açığı 1 milyar 854 milyon dolar olarak hesaplandı.
Kasım ayında dış ticaret hacmi yüzde 4,6 artışla 44 milyar 647 milyon dolara ulaştı. Enerji ve altın hariç ihracatın ithalatı karşılama oranı ise yüzde 92 olarak kaydedildi.
SEKTÖRLERİN İHRACATTAKİ PAYI
Ekonomik faaliyetlere göre kasım ayında ihracatta imalat sanayisinin payı yüzde 93,2 ile ilk sırada yer aldı. Tarım, ormancılık ve balıkçılık sektörünün payı yüzde 4,5 olurken, madencilik ve taş ocakçılığı sektörünün payı yüzde 1,7 olarak gerçekleşti.
Ocak–kasım döneminde ise imalat sanayisinin ihracattaki payı yüzde 94,4, tarım, ormancılık ve balıkçılık sektörünün payı yüzde 3,4, madencilik ve taş ocakçılığı sektörünün payı yüzde 1,6 oldu.
Geniş ekonomik gruplar sınıflamasına göre kasım ayında ithalatta ara mallarının payı yüzde 67,8, sermaye mallarının payı yüzde 15,3 ve tüketim mallarının payı yüzde 16,3 olarak belirlendi. Yılın ilk 11 ayında ise ara mallarının payı yüzde 68,8, sermaye mallarının payı yüzde 14,7 ve tüketim mallarının payı yüzde 16,2 oldu.
ALMANYA İHRACATTA, ÇİN İTHALATTA LİDER
Kasım ayında ülkelere göre ihracatta ilk sırayı 1 milyar 855 milyon dolarla Almanya aldı. Almanya’yı Birleşik Krallık, ABD, İtalya ve Irak izledi. İlk beş ülkeye yapılan ihracat, toplam ihracatın yüzde 30,9’unu oluşturdu.
Ocak–kasım döneminde de ihracatta lider ülke 20 milyar 408 milyon dolarla Almanya oldu. Bu ülkeyi Birleşik Krallık, ABD, İtalya ve Irak takip etti. İlk beş ülkenin toplam ihracattaki payı yüzde 29,8 olarak hesaplandı.
Kasım ayında ithalatta ilk sırada Çin yer aldı. Çin’i Rusya, Almanya, İsviçre ve ABD izlerken, ilk beş ülkeden yapılan ithalat toplam ithalatın yüzde 43,6’sını oluşturdu. Ocak–kasım döneminde de ithalatta lider ülke 44 milyar 927 milyon dolarla Çin olurken, ilk beş ülkenin payı yüzde 42,8 olarak kaydedildi.
TEKONOLOJİ YOĞUNLUĞUNA GÖRE DIŞ TİCARET
Mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış verilere göre kasım ayında ihracat bir önceki aya kıyasla yüzde 2,2, ithalat ise yüzde 1,2 arttı. Takvim etkilerinden arındırılmış seride ise ihracat yıllık bazda yüzde 4,6, ithalat yüzde 6,1 artış gösterdi.
ISIC Rev.4 sınıflamasına göre kasım ayında imalat sanayisi ürünlerinin toplam ihracattaki payı yüzde 93,2 olurken, yüksek teknoloji ürünlerinin imalat sanayisi ihracatı içindeki payı yüzde 3,1 olarak belirlendi. Ocak–kasım döneminde ise bu oran yüzde 3,6’ya ulaştı.
İthalatta kasım ayında imalat sanayisi ürünlerinin payı yüzde 82,4, yüksek teknoloji ürünlerinin payı yüzde 12,4 oldu. Ocak–kasım döneminde ise bu oranlar sırasıyla yüzde 81,9 ve yüzde 11,5 olarak kaydedildi.
ÖZEL TİCARET SİSTEMİ VERİLERİ
Özel Ticaret Sistemi’ne göre kasım ayında ihracat yüzde 0,4 artışla 20 milyar 630 milyon dolara, ithalat ise yüzde 3,6 artışla 29 milyar 491 milyon dolara yükseldi. Aynı ayda dış ticaret açığı yüzde 12 artarak 8 milyar 861 milyon dolar oldu. İhracatın ithalatı karşılama oranı ise yüzde 70’e geriledi.
Ocak–kasım döneminde Özel Ticaret Sistemi kapsamında ihracat yüzde 3,9 artışla 224 milyar 632 milyon dolara, ithalat yüzde 6,6 yükselişle 310 milyar 283 milyon dolara çıktı. Bu dönemde dış ticaret açığı yüzde 14,7 artarak 85 milyar 651 milyon dolara ulaşırken, ihracatın ithalatı karşılama oranı yüzde 72,4 olarak gerçekleşti.
