Sanayide sürdürülebilir üretim yaklaşımı karbon emisyonlarının ötesine geçerek su, enerji, hammadde ve atık yönetimini kapsayan daha geniş bir yapıya dönüşüyor. Özellikle kimya sanayisinde kaynakların daha verimli kullanılması, üretim maliyetlerinin azaltılmasının yanı sıra çevresel performans açısından da belirleyici hale geliyor.
Türkiye’nin ilk Kimya İhtisas Organize Sanayi Bölgesi olan GEBKİM OSB, 2025 yılında aldığı Yeşil OSB Sertifikası sonrasında su ve enerji verimliliği, atık yönetimi, sera gazı emisyonlarının takibi ve yenilenebilir enerji kullanımı alanındaki çalışmalarını sürdürüyor.
SUYUN GERİ KAZANIMI ÖNE ÇIKIYOR
İklim değişikliğiyle birlikte su kaynakları üzerindeki baskının artması, sanayide kullanılan suyun yeniden değerlendirilmesini daha kritik hale getirdi. GEBKİM OSB bu kapsamda 100 bin metreküp hacme sahip gölet projesi üzerinde çalışıyor. Projeyle yağmur suyunun hasat edilerek bölgedeki firmalara alternatif su kaynağı oluşturulması hedefleniyor.
Mevcut tesislerde de su tasarrufuna yönelik uygulamalar devreye alındı. Atıksu arıtma tesisinde yapılan hat revizyonlarıyla kimyasal hazırlama, çamur susuzlaştırma ünitesi ve insani kullanım gerektirmeyen temizlik işlemlerinde arıtılmış atıksu kullanılmaya başlandı.
Bu uygulamayla aylık 1.000 metreküp şebeke suyu kullanımının önüne geçilirken, atıksu ve kuyu suyu arıtma tesislerindeki revizyonlarla yıllık 20 bin metreküp su geri kazanılıyor.
Doğu Marmara Kalkınma Ajansı desteğiyle yürütülen “Mavi Damla Su Verimliliği Projesi” kapsamında ise su tüketiminin yüksek olduğu iki pilot tesisin kullanım profilleri analiz edildi. Firmaların uygulayabileceği tasarruf ve verimlilik adımları bu ölçümler doğrultusunda belirlendi.
GEBKİM OSB Yönetim Merkezi’nde de Tarım ve Orman Bakanlığının Su Verimliliği Yönetmeliği doğrultusunda su verimliliği sistemi oluşturuldu. Bölgedeki yeşil alanların 10 bin 880 metrekaresinde yağmurlama, 176 bin 64 metrekaresinde ise damlama sulama sistemi kullanılıyor.
GEBKİM OSB Yönetim Kurulu Başkanı V. İbrahim Aracı
ENERJİ TÜKETİMİ VE EMİSYONLAR İZLENİYOR
Kaynak verimliliğinin bir diğer ayağını enerji yönetimi oluşturuyor. GEBKİM OSB, TS EN ISO 50001 Enerji Yönetim Sistemi kapsamında enerji tüketimlerini takip ederek kayıt altına alıyor.
Atıksu arıtma tesisi ve çevre aydınlatması gibi yüksek tüketim noktaları analiz edilirken, yönetim binalarında LED aydınlatma ve enerji verimli ekipman kullanımına geçildi. OSB içerisindeki belirli alanlarda bulunan güneş enerjisi santrali panelleri de yenilenebilir enerji üretimine katkı sağlıyor.
Sera gazı emisyonlarının hesabı ve takibi de OSB Yönetim Merkezi tarafından yürütülüyor. Doğrudan ve dolaylı emisyonların yanı sıra sürdürülebilirlik raporlaması yapan şirketlerin oranı da takip ediliyor.
Mevcut verilere göre GEBKİM OSB’de faaliyet gösteren firmaların yüzde 31’i sera gazı hesaplarını tamamladı.
ATIK YÖNETİMİ DİJİTALLEŞMEYLE DESTEKLENİYOR
Kimya sanayisinde çevresel performansın önemli başlıklarından biri olan atık yönetiminde de kaynağında azaltım ve doğru bertaraf yaklaşımı öne çıkıyor.
GEBKİM OSB, TS EN ISO 14001 Çevre Yönetim Sistemi kapsamında atıkların uygun bertaraf firmalarına yönlendirilmesi, çalışanların çevre konusunda bilinçlendirilmesi ve su ile enerji kullanımının kayıt altına alınmasına yönelik çalışmalar yürütüyor.
Kaynak tüketimini azaltmaya yönelik uygulamalar üretim süreçleriyle sınırlı kalmıyor. OSB’nin fiziksel arşivinin dijital ortama taşınmasıyla kağıt tüketiminin ve buna bağlı atık oluşumunun azaltılması hedefleniyor.
GEBKİM OSB Yönetim Kurulu Başkanı V. İbrahim Aracı, sürdürülebilirliğin sanayi üretiminin temel unsurlarından biri haline geldiğini söyledi.
Aracı, “Kaynakların verimli kullanılması, çevresel etkilerin azaltılması ve üretim altyapısının geleceğin ihtiyaçlarına göre geliştirilmesi sanayinin öncelikli sorumlulukları arasında yer alıyor. GEBKİM olarak su ve enerji verimliliğinden atık yönetimine, sera gazı emisyonlarının azaltılmasından yenilenebilir enerji kullanımına kadar farklı alanlarda ölçülebilir çalışmalar yürütüyoruz” dedi.
Yeşil OSB Sertifikasıyla bu çalışmaların belirli kriterler çerçevesinde belgelendiğini ifade eden Aracı, “Önümüzdeki dönemde özellikle suyun geri kazanımı ve kaynak verimliliği alanındaki uygulamalarımızı geliştirmeye devam edeceğiz” diye konuştu.
