Anadolu Yakası İnşaat Müteahhitleri Derneği (AYİDER) ev sahipliğinde 30 Eylül Çarşamba günü İstanbul Kadıköy Büyük Kulüp’te düzenlenen “10. İnşaat Zirvesi ve Fuarı”, inşaat sektörünün güncel sorunlarını ve gelecek dönem beklentilerini gündeme taşıdı. Kentsel dönüşüm, finansmana erişim, konut kredileri, bürokratik süreçler, yapı denetim uygulamaları ve teknolojik dönüşümün ele alındığı zirvede, 20’den fazla yapı malzemesi ve inşaat markası stantlarıyla yer aldı. Etkinliğe 450’den fazla sektör temsilcisi, bürokrat ve akademisyen katıldı.
SEKTÖRDE ZOR DÖNEM UZUYOR
Zirvenin açılışında konuşan AYİDER Başkanı Hakan Şişik, inşaat sektörünün satış, imalat, faiz ve konut kredileri başta olmak üzere çok sayıda başlıkta baskı altında olduğunu söyledi. Şişik, mevcut koşulların 2027’nin ikinci yarısına kadar devam edebileceğine ilişkin beklentisini dile getirerek, sektörün sorunlarının çözümü için kamu kurumları ve yerel yönetimlerle temasların sürdüğünü belirtti.
Finansal koşulların konut talebini doğrudan etkilediğine dikkat çeken Şişik, mevduat faizlerinin hâlâ cazip olmasının yatırımcının konuta yönelmesini zorlaştırdığını ifade etti. İmalat tarafında da gerileme yaşandığını belirten Şişik, ekonomik koşulların yanı sıra bölgedeki jeopolitik gelişmelerin de sektörü etkilediğini söyledi.
Şişik, sektörün en önemli beklentilerinden birinin konut kredi faizlerinde düşüş olduğunu belirterek, yıl sonuna doğru hükümetten bu yönde bir adım beklediklerini kaydetti.
“MEVZUATIN İÇİNE BOĞULDUK”
İnşaat sektörünün yalnızca finansman koşullarıyla mücadele etmediğini vurgulayan Şişik, bürokratik süreçlerin de önemli bir sorun alanı oluşturduğunu söyledi. Kamu kurumlarındaki beklemelerin ve mevzuat kaynaklı süreçlerin maliyetleri artırdığını belirten Şişik, özellikle yapı denetim firmalarıyla yaşanan sorunların çözülmesi gerektiğini ifade etti.
Şişik, yapı denetim konusunun İstanbul Ticaret Odası seçimlerinin ardından gündemlerinin önemli başlıklarından biri olacağını belirterek, geçmişte sektör temsilcilerinin dayanışma içinde hareket ederek birçok sorunun çözümüne katkı sağladığını hatırlattı.
Sektör kuruluşları arasındaki iş birliğinin önemine de dikkat çeken Şişik, derneklerin, vakıfların ve diğer sivil toplum kuruluşlarının daha fazla bir araya gelmesi gerektiğini söyledi. Şişik, ortak hareket edildiğinde kamu ve siyaset mekanizmalarının sektörün taleplerini daha fazla dikkate aldığını ifade etti.
İNŞAATTA TEKNOLOJİK DÖNÜŞÜM VURGUSU
Şişik, sektörün mevcut sorunlarının yanı sıra teknolojik dönüşüme de odaklanması gerektiğini söyledi. Dünyada inşaat teknolojilerinin hızlı bir değişim geçirdiğine dikkat çeken Şişik; robotik, yapay zekâ, modüler yapılar, üç boyutlu yazıcılar ve doğa dostu yapı teknolojilerinin yakından takip edilmesi gerektiğini belirtti.
Daha az kaynak tüketen ve çevresel etkisi düşük yapıların önümüzdeki dönemde önem kazanacağını ifade eden Şişik, farklı ülkelerde geliştirilen yeni yapı teknolojilerinden örnekler verdi. Almanya’da robotlarla yüksek katlı yapıların üretilebildiğini, üç boyutlu yazıcı teknolojileriyle de kısa sürede yapı üretiminin mümkün hale geldiğini belirten Şişik, Türkiye’de de bu dönüşüme hazırlık yapılması gerektiğini söyledi.
AYİDER’in eğitim ve sosyal sorumluluk çalışmalarına da değinen Şişik, Hatay Fen Lisesi’ne verilen desteği anlattı. Robotik kodlama alanında desteklenen öğrencilerin ulusal ve uluslararası yarışmalarda elde ettiği derecelere dikkat çeken Şişik, Hatay’da yaptırılan laboratuvarın açılışının da gerçekleştirileceğini bildirdi.
“KONUT ERİŞİLEBİLİRLİĞİ SOSYOLOJİK BİR MESELE”
Zirvede konuşan İstanbul Ticaret Odası Başkanı Şekip Avdagiç ise konut piyasasının yalnızca ekonomik göstergeler üzerinden değerlendirilmemesi gerektiğini söyledi. Avrupa’da konut krizinin önemli bir sosyal sorun haline geldiğini belirten Avdagiç, Türkiye’de de özellikle gençlerin ve yeni evlenen çiftlerin konuta erişiminin kolaylaştırılması gerektiğini ifade etti.
Avdagiç, konut erişilebilirliğinin giderek sosyolojik bir meseleye dönüştüğünü belirterek, yeni dönemde gençlerin beklentilerinin ve konut tercihlerini belirleyen kriterlerin değiştiğine dikkat çekti.
İnşaat sektörünün ekonomideki etkisine de değinen Avdagiç, sektörün 180’den fazla alt sektörü beslediğini söyledi. İnşaat piyasasındaki hareketliliğin geniş bir ekonomik ekosistemi doğrudan etkilediğini belirten Avdagiç, bu nedenle sektörde yaşanan sorunların yalnızca müteahhitleri ilgilendirmediğini vurguladı.
YAPI DENETİMDE BÖLGESEL MODEL
Avdagiç, İstanbul’da inşaat maliyetlerini ve proje sürelerini artıran sorunların çözümü için İTO bünyesinde çalışmalar yürüttüklerini söyledi. Yapı denetim firmalarının görevlendirilmesine ilişkin yapılan düzenlemeye değinen Avdagiç, İstanbul’un üç bölgeye ayrılmasıyla uzak ilçeler arasında yapılan görevlendirmelerin önüne geçilmesinin amaçlandığını belirtti.
Bu uygulamanın ilk adım olduğunu ifade eden Avdagiç, yapı denetim sürecinde tüm tarafların bir araya getirileceği daha kapsamlı bir model üzerinde çalışılması gerektiğini söyledi.
İTO’nun karar alma veya mevzuat oluşturma yetkisinin bulunmadığını hatırlatan Avdagiç, buna rağmen sektörün sorunlarını ilgili kurumlara taşımakla yükümlü olduklarını ifade etti. Avdagiç, AYİDER gibi sektör kuruluşlarından gelen taleplerin ilgili kurumlarla görüşülerek ortak çözüm önerilerine dönüştürüldüğünü belirtti.
“BÜTÜN TARAFLAR AYNI MASADA OLMALI”
İTO bünyesindeki meslek komiteleri ve İnşaat İhtisas Komitesi üzerinden sektörün farklı aktörlerini bir araya getirdiklerini belirten Avdagiç, yapı denetim firmaları, mimarlık ve mühendislik şirketleri ile müteahhitlerin aynı süreçte değerlendirilmesi gerektiğini söyledi.
Avdagiç, İstanbul’da maliyetleri artıran ve süreçleri uzatan unsurların tek tek ele alınması gerektiğini belirterek, “zaman” faktörünün sektör açısından kritik hale geldiğini ifade etti.
Kendi yürüttüğü bir müteahhitlik projesinden de örnek veren Avdagiç, Yeşilköy’de İstanbul Fuar Merkezi’nde 110 bin metrekarelik yeni bir yapı ve 40 bin metrekare sergileme alanı oluşturulduğunu, proje sürecinde farklı kamu kurumlarıyla uzun süreli temaslar yürütüldüğünü anlattı.
YENİ KONUT TERCİHLERİ DEĞİŞİYOR
Konut sektöründe yalnızca üretim miktarının değil, üretilen yapıların niteliğinin de önem kazandığını belirten Avdagiç, gençlerin ve yeni kuşakların konut tercihleriyle birlikte sektörün de dönüşmesi gerektiğini söyledi.
Çevreci binalar, gri su kullanımı ve kendi enerjisini üreten yapıların önümüzdeki dönemde daha fazla gündeme geleceğini belirten Avdagiç, bu uygulamaların yalnızca mevzuat zorunluluğu olarak değil, sektörün sorumluluğu kapsamında ele alınması gerektiğini ifade etti.
Avdagiç, yeşil ve dijital dönüşümün inşaat sektörünün geleceğini şekillendireceğini belirterek, çevresel özellikleri güçlü yapıların tüketici açısından da daha fazla tercih edilmeye başladığını söyledi.
GENÇLERİN TÜRKİYE’DE KALMASI İÇİN YENİ MODELLER
İTO’nun girişimcilik ve eğitim çalışmalarına da değinen Avdagiç, gençlerin projelerini hayata geçirmek için yurt dışına gitmek zorunda kalmaması gerektiğini belirtti. İTO bünyesindeki girişimcilik çalışmaları kapsamında genç girişimcilere yatırımcılarla buluşma imkânı sağlandığını anlatan Avdagiç, üniversite çalışmalarıyla da yüksek lisans ve doktora eğitimine ağırlık verdiklerini söyledi.
İnşaat sektörünün dönüşümünde gençlerin beklentilerinin dikkate alınması gerektiğini ifade eden Avdagiç, sektörün gelecekte çevre, enerji verimliliği, teknoloji ve yaşam kalitesi gibi kriterlere daha fazla odaklanması gerektiğini kaydetti.
Zirvenin sonunda AYİDER Başkanı Hakan Şişik ve İTO Başkanı Şekip Avdagiç, sektörün sorunlarının çözümü için kamu, özel sektör ve sivil toplum kuruluşları arasındaki iş birliğinin güçlendirilmesi gerektiği mesajını verdi.
