İkinci el dükkan piyasası kilitlendi esnaf devretmeye bile alıcı bulamıyor

Türkiye genelinde ticari mülk pazarında çarpıcı bir dönüşüm yaşanıyor. Türkiye İstatistik Kurumu verilerine göre bu yılın ocak-eylül döneminde toplam iş yeri satışları geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 5,1 azalarak 135 bin 543 adede geriledi. Ancak pazar genelindeki bu daralmadan çok daha kritik olan gelişme, ikinci el dükkan piyasasında yaşanan sert kilitlenme oldu. Artan kiralama maliyetleri, yüksek devir ücretleri ve yenileme masrafları nedeniyle girişimciler mevcut dükkanları devralmaktan kaçınıyor. Yılın ilk 9 ayında ikinci el iş yeri satışları yüzde 8,6 gerilerken, eylül ayındaki tekil düşüş yüzde 10,5 seviyesine ulaştı.

images 5 3

SERMAYESİ OLAN SIFIR PROJELERE VEYA KREDİYE YÖNELDİ

İkinci el piyasasındaki tıkanmaya karşılık, ilk el yani sıfır iş yeri satışları pazardan tamamen ayrışarak rekor kırdı. Yılın 9 ayında sıfır iş yeri satışları yüzde 4,2 artışla 40 bin 632 adede çıkarken, ilk el projelerin toplam satıştaki payı yüzde 30 seviyesine ulaşarak son 5 yılın zirvesine çıktı. Enflasyona karşı parasının değerini korumak isteyen güçlü yatırımcılar inşaat firmalarının sunduğu esnek ödeme modelleriyle sıfır dükkanlara yönelirken, yüksek faiz ortamına rağmen ipotekli iş yeri satışlarının yüzde 61,8 rekor artışla 6 bin 35 adede ulaşması finansman arayışının boyutunu gözler önüne serdi.

images 4 2

YABANCI YATIRIMCI TİCARİ GAYRİMENKULDEN ÇEKİLDİ

TÜİK verileri, yabancı yatırımcının da Türk ticari gayrimenkul pazarından hızla uzaklaştığını ortaya koydu. 2022 yılının 9 ayında yabancılara 3 bin 14 adet iş yeri satılırken ve yabancının toplam satıştaki payı yüzde 2,14 seviyesindeyken, 2026’nın aynı döneminde bu rakam 991 adede kadar geriledi. Yabancıların toplam pazar içindeki payının yüzde 0,73’e düşmesiyle birlikte ticari mülk pazarındaki tüm yük tamamen iç piyasadaki yerli alıcının üzerine kaldı.

sayyigit