Cumhuriyet ilanının 103. yılı coşkuyla kutlanıyor

Milli Mücadele’nin zaferle sonuçlanmasının ardından Türk milletinin bağımsızlığını yeni bir devlet yapısıyla taçlandıran Cumhuriyet’e giden yolda, 28 Ekim 1923 gecesi tarihin dönüm noktası oldu. Samsun’a çıkışla başlayan ve Erzurum Kongresi’nde vizyonu çizilen milli egemenlik anlayışı, 23 Nisan 1920’de Meclis’in açılması ve Lozan Barış Antlaşması ile uluslararası alanda tescillendi. Ankara’nın başkent ilan edilmesinin ardından yaşanan hükümet krizi, yönetim biçiminin resmen belirlenmesi ihtiyacını ortaya çıkararak tarihi adımların atılmasını sağladı.

ÇANKAYA KÖŞKÜ’NDE TARİHE GEÇEN AKŞAM

Takvimler 28 Ekim 1923’ü gösterdiğinde Mustafa Kemal Paşa, Çankaya Köşkü’nde yakın arkadaşlarıyla bir araya geldiği akşam yemeğinde tarihi kararını açıkladı. İsmet Paşa, Kazım Paşa, Fethi Bey ve diğer silah arkadaşlarının bulunduğu sofrada “Yarın Cumhuriyet ilan edeceğiz” diyerek süreci başlatan Atatürk, yemeğin ardından İsmet Paşa ile birlikte anayasa değişikliği teklifini hazırladı. Hazırlanan taslak, yeni devletin idari mimarisini kanuni güvenceye kavuşturacak adımı oluşturdu.

OY BİRLİĞİYLE İLAN VE İLK CUMHURBAŞKANI

29 Ekim 1923 Pazartesi günü TBMM’de yapılan görüşmelerin ardından 1921 Anayasası değiştirilerek “Türkiye Devleti’nin şekli hükümeti Cumhuriyet’tir” maddesi kabul edildi. Saat 20.30’da oturuma katılan 158 milletvekilinin tamamının oyuyla Cumhuriyet ilan edildi. Ardından yapılan oylamada Gazi Mustafa Kemal Paşa oy birliğiyle ilk Cumhurbaşkanı seçildi. İsmet Paşa’nın başbakanlığında ilk hükümet kurulurken, 29 Ekim günü 1925 yılından itibaren milli bayram olarak kutlanmaya başlandı.

#Türkiye #29Ekim #Cumhuriyet #Atatürk