Türkiye ile ABD arasındaki nükleer enerji işbirliğinde yeni bir adım atıldı. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı tarafından yapılan açıklamaya göre, yeni nükleer santral projelerinin geliştirilmesi amacıyla faaliyet gösteren TÜNAŞ ile USTDA arasında proje bazlı bir anlaşmaya varıldı.
Anlaşmanın imza töreni, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın Birleşmiş Milletler 81. Genel Kurulu kapsamında bulunduğu New York’taki Türkevi’nde gerçekleştirildi. Törende TÜNAŞ Genel Müdürü Necati Yamaç ile USTDA Direktör Yardımcısı Thomas Hardy imza attı. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar da törene eşlik etti.
Çalışma kapsamında 4 ABD’li şirket tarafından geliştirilen küçük modüler reaktör (SMR) tasarımları ile ABD’li şirketlere ait 5 farklı 4’üncü nesil reaktör tasarımı kapsamlı bir değerlendirmeden geçirilecek.
TEKNİK VE EKONOMİK FİZİBİLİTE MASAYA YATIRILACAK
Hazırlanacak çalışmalarda reaktör teknolojilerinin yalnızca teknik özellikleri değil, ekonomik ve hukuki boyutları da ele alınacak.
Bu kapsamda tasarımların teknik özellikleri, tahmini maliyetleri, lisanslama süreçlerindeki durumları ve tedarik zinciri imkanları değerlendirilecek. Ayrıca finansman seçenekleri ve farklı finansman modelleri üzerinde de çalışma yapılacak. Reaktör teknolojileri için SWOT analizlerinin yanı sıra yetkilendirme süreçleri, acil durum hazırlıkları, tasarım güvenliği, uygun saha seçimi ve mevcut yasal çerçeveyle uyum gibi başlıklar da incelemeye dahil edilecek. Çalışmaların tamamlanmasının ardından elde edilen bulguları içeren teknik raporlar hazırlanacak.
ÇALIŞMANIN FİNANSMANI ABD’DEN
Yaklaşık 2 milyon dolar bütçeyle yürütülecek teknik çalışmanın en az bir yıl sürmesi planlanıyor. Proje kapsamındaki maliyetlerin USTDA tarafından karşılanacağı belirtildi. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar, anlaşmaya ilişkin değerlendirmesinde, yeni nesil nükleer teknolojilerin Türkiye açısından teknik, ekonomik ve mevzuat yönlerinden uygulanabilirliğinin kapsamlı biçimde ele alınacağını ifade etti.
Bayraktar, Türkiye’nin enerji kaynaklarını çeşitlendirme hedefi doğrultusunda büyük ölçekli nükleer santrallerin yanı sıra alternatif teknolojilerin de değerlendirileceğini belirterek, ülkenin enerji altyapısının güçlendirilmesine yönelik çalışmaların sürdürüleceğini kaydetti.
NÜKLEER İŞBİRLİĞİNDE ÖNCEKİ ADIM
Türkiye ile ABD arasında nükleer enerji alanındaki işbirliğinin önceki aşamalarından biri de 25 Eylül 2025’te atılmıştı. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın ABD Başkanı Donald Trump ile Beyaz Saray’daki görüşmesi sırasında, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar ile ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio tarafından Stratejik Sivil Nükleer İşbirliği Mutabakat Zaptı imzalanmıştı.
Yeni anlaşma ise bu işbirliği çerçevesinde SMR ve 4’üncü nesil reaktör teknolojilerinin Türkiye açısından kapsamlı biçimde değerlendirilmesine yönelik somut bir çalışma zemini oluşturuyor.
