Endonezya’daki Zirvede Çarpıcı Değerlendirmeler
Endonezya’da düzenlenen “IndoPacific LNG Summit 2026” kapsamında gerçekleştirilen bir panelde konuşan Rus enerji devi Gazprom’un Departman Başkan Yardımcısı Kiril Polous, küresel enerji piyasalarına ve Avrupa’daki tedarik dengelerine ilişkin dikkat çekici eleştirilerde bulundu. Avrupa’da uzun süredir sıvılaştırılmış doğal gazın (LNG) boru hattıyla taşınan gaza kıyasla daha güvenilir bir seçenek olduğuna dair yapılan vurguların gerçeği yansıtmadığını savunan Polous, geçmişte Rus gazına yöneltilen bağımlılık eleştirilerinin yerini bugün çok daha yoğun bir başka bağımlılığın aldığını ifade etti.
Geçmişte Avrupa’nın en büyük doğal gaz tedarikçisi konumunda olan Gazprom, yaklaşık 50 yıllık boru hattı yatırımlarıyla 2022 yılına kadar kıtadaki pazar payını yüzde 40 seviyesine kadar çıkarmıştı. Ancak Ukrayna savaşı sonrasındaki yaptırımlar ve süreçler nedeniyle pazar payı büyük ölçüde eriyen şirket, 2021 yılında Avrupa’ya 201,7 milyar metreküp gaz sevk ederken, 2025 yılında bu rakam yaklaşık 18 milyar metreküp seviyesine geriledi. Gazprom’un müşterilerini ABD, Katar ve Norveç gibi alternatif tedarikçilere kaptırdığı süreç, kıtadaki ithalat yapısını kökten değiştirdi.
ABD’nin Payı Almanya’da Yüzde 90’ı Aştı
Polous, Avrupa’nın mevcut durumda toplam LNG ithalatının yüzde 60’ını ABD’den gerçekleştirdiğini, özellikle Almanya gibi sanayi devlerinde ise bu oranının yüzde 90’ların üzerine çıktığını kaydetti. ABD’nin Avrupa LNG pazarındaki bu mutlak hakimiyetinin doğrudan fiyatlara yansıdığını vurgulayan Polous, şu ifadeleri kullandı:
“Doğal gaz fiyatları, Avrupa pazarına önemli miktarda Rus gazının sevk edildiği dönemle kıyaslandığında üç kat daha yüksek seviyeye çıktı.”
LNG Sevkiyatındaki Jeopolitik Riskler
Katar’ın uzun yıllardır küresel LNG piyasasının önde gelen tedarikçilerinden biri olduğunu hatırlatan Gazprom yetkilisi, LNG sevkiyatlarının boru hatlarına kıyasla çok daha fazla jeopolitik ve lojistik riske açık olduğuna dikkat çekti. Üretim tesislerinde yaşanabilecek olası teknik kesintilerin yanı sıra Hürmüz, Malakka, Bab el-Mendeb ve Panama gibi stratejik boğaz ve kanallardaki geçiş risklerinin küresel enerji arz güvenliğini tehdit etmeye devam ettiğini belirten uzmanlar, Avrupa’nın enerji maliyetlerindeki yüksek seyrin uzun süre daha gündemde kalabileceğini öngörüyor.
