Dünyanın dijital bir dönüşümün eşiğinde olduğu ve yapay zekâ altyapılarının her geçen gün daha faz la enerjiye ihtiyaç duyduğu bir dönemde, küresel enerji haritası da yeniden şekilleniyor. Geleneksel enerji kaynaklarının yerini, sürdürülebilir ve ucuz elektrik üretimine imkan tanıyan yenilenebilir kaynaklar alırken, bu dönüşümün yeni merkez üssü ise Orta Asya oluyor Washington’da düzenlenen Atlantik Konseyi Global Enerji Forumu’nda konuşan Atlantik Konseyi Yönetim Kurulu Üyesi ve İhlas Holding Yönetim Kurulu Başkanı Ahmet Mücahid Ören, bilişim devlerinin ve batılı finans kuruluşlarının yatırım bütçelerini Orta Asya koridoruna yoğunlaştırdığını açıkladı.
TEKNOLOJİNİN ENERJİ İHTİYACI PETROLÜN YERİNİ ALIYOR
Dijitalleşme dalgasıyla elektrik talebinin katlanarak büyüyeceğini vurgulayan Ören, şu değerlendirmelerde bulundu: “Tabii ki petrol ve gaz bir yere gitmiyor, doğal gaz kaynaklı elektrik üretimi de belirli sınırlar dahilinde büyümeye devam edecek. Ancak yapay zekânın, veri merkezlerinin ve teknolojinin bu baş döndürücü ihtiyacını karşılamak için şebekenin kesintisiz, 7/24 baz yük elektrik üretimine ihtiyacı var. Bugün petrole olan talep neyse, yarın elektriğe talep de o olacaktır. Bu yöne doğru çok büyük bir eksen kayması var.”
KIRGIZİSTAN, ENERJİ KÖPRÜSÜNÜN MERKEZİ OLUYOR
İhlas Holding’in Kırgızistan’da attığı stratejik adımlarla Orta Asya’dan Avrupa’ya uzanan kurumsal bir enerji köprüsü kurduğunu ifade eden Ören, bölgenin sahip olduğu potansiyeli şu resmi verilerle paylaştı: “Oluşan devasa talebin cevabı, ucuz elektriğin üretilebildiği yerlerde saklı. Yenilenebilir enerji ve hidroelektrik tam olarak bu ihtiyacın cevabıdır. Biz Orta Asya’dayız çünkü orası muazzam potansiyele sahip bir pazar. Orta Asya’da planlama aşamasında olan yaklaşık 43 gigavatlık hidroelektrik ve yenilenebilir enerji projesi var. Bizim faaliyet gösterdiğimiz Kırgızistan’da, planlanan 10 gigavatlık hidroelektrik proje bulunuyor.”
BİLİŞİM DEVLERİ FABRİKALARINI ELEKTRİĞİN ÜRETİLDİĞİ YERE KURACAK
Yapay zekâ ve dijitalleşmenin enerji talebini her 18 ayda bir ikiye katladığını belirten Ören, bilişim şirketlerinin yeni yatırım stratejisini şu sözlerle özetledi: “Ancak şebeke üzerindeki yeni yük; ısınma, ulaşım ya da hava yollarından gelmeyecek. Yeni yük bizzat ‘bilişim’ dünyasından gelecek. Çünkü güç talebi her 18 ayda bir ikiye katlıyor. Her yıl küresel şebeke üzerine, Japonya’nın yıllık toplam tüketimi kadar yeni bir yük biniyor. Petrol ve gaz altyapısını kolay taşıyamazsınız. Fakat yeni enerji üretim kaynaklarının devreye girme hızı göz önüne alındığında, veri merkezleri ve yapay zekâ şirketleri fabrikalarını elektriğin üretildiği yerlerin yanına kuracaklar.”
BATI DÜNYASI ROTAYI ORTA KORİDOR’A ÇEVİRDİ
Kalkınma finansmanı kuruluşlarının ve politik güçlerin de Orta Asya’ya yöneldiğini aktaran Ören, şunları söyledi: “Süreç, geçtiğimiz yıl ABD Başkanı Donald Trump’ın Orta Asya ülkelerinin tüm devlet başkanlarını ağırlamasıyla başladı. Kazakistan ve Kırgızistan’daki zirveler neticesinde, ABD kurumlarının görev tanımları güncellendi ve stratejik odakları Orta Asya’ya kaydırıldı. Avrupa Komisyonu da, Orta Asya için büyük bir hibe ve teşvik programı açıkladı.
