Emtia piyasalarında bu hafta fiyatlamaların yönünü ABD Başkanı Donald Trump’ın Çin ziyareti, ABD’de açıklanan yüksek enflasyon verileri ve Orta Doğu’daki jeopolitik gelişmeler belirledi. Özellikle ABD-İran hattındaki gerilim ve Hürmüz Boğazı’na yönelik endişeler enerji piyasalarında dalgalanmaya neden oldu.
ABD yönetiminin İran’ın sunduğu ateşkes teklifini kabul etmemesi, hafta boyunca piyasaların yakından takip ettiği gelişmeler arasında yer aldı. Washington yönetiminin İran’ın karşı teklifini “kabul edilemez” bulduğu belirtilirken, Hürmüz Boğazı ve nükleer program konularında taraflar arasında anlaşmazlıkların sürdüğü bildirildi.
Bu gelişmeler, özellikle petrol ve doğal gaz taşımacılığı açısından kritik öneme sahip Hürmüz Boğazı’ndaki arz güvenliği endişelerini artırdı.
ABD ENFLASYONU FİYATLAMALARI DEĞİŞTİRDİ
ABD’de açıklanan enflasyon verileri de emtia piyasalarında fiyatlamaların ana belirleyicilerinden biri oldu.
Nisan ayında ABD Tüketici Fiyat Endeksi’nin yıllık bazda yüzde 3,8 artması, Mayıs 2023’ten bu yana en güçlü yükseliş olarak kayıtlara geçti. Enerji fiyatlarındaki artışın enflasyondaki yükselişte önemli pay sahibi olduğu belirtilirken, gıda fiyatlarında da yukarı yönlü baskının sürdüğü görüldü.
Üretici fiyatlarındaki sert yükseliş de maliyet enflasyonu endişelerini artırdı. ABD’de Üretici Fiyat Endeksi aylık bazda yüzde 1,4 yükselerek son yılların en sert artışlarından birini gösterdi.
FED’E YÖNELİK BEKLENTİLER YENİDEN ŞEKİLLENDİ
ABD Senatosu’nun Kevin Warsh’ın Fed Başkanlığı’nı onaylaması da piyasalarda dikkatle izlendi. Analistler, Warsh döneminde faiz politikası, bilanço yönetimi ve iletişim stratejisinde değişiklik beklentisinin güçlendiğini ifade etti.
Yüksek enflasyon verilerinin ise faiz indirimi beklentilerini ötelediği ve bu durumun özellikle değerli metaller üzerinde baskı yarattığı belirtildi.
TRUMP-Şİ ZİRVESİ ENERJİ VE TARIM PİYASALARINI HAREKETLENDİRDİ
ABD Başkanı Donald Trump’ın Pekin ziyareti kapsamında Çin Devlet Başkanı Şi Cinping ile gerçekleştirdiği görüşme, enerji ve tarım emtialarında etkili oldu.
Zirve sonrası yapılan açıklamada, Hürmüz Boğazı’nın enerji akışını destekleyecek şekilde açık tutulması konusunda mutabakata varıldığı belirtildi. Bu açıklama petrol ve doğal gaz fiyatlarında kısa süreli geri çekilmeye yol açsa da jeopolitik risklerin devam etmesi fiyatları yeniden yukarı taşıdı.
Trump’ın Çin’in soya fasulyesi, enerji ve uçak alımlarını artırmayı kabul ettiğini açıklaması da tarım piyasalarında yakından takip edildi.
DEĞERLİ METALLERDE SATIŞ BASKISI ÖNE ÇIKTI
Hafta boyunca değerli metallerde düşüş eğilimi hakim oldu. Analistler, yüksek enflasyon nedeniyle Fed’in faiz indirimlerini erteleme ihtimalinin artmasının, faiz getirisi olmayan altın ve benzeri varlıklara ilgiyi azalttığını belirtti.
Gümüş fiyatları hem sanayi hem değerli metal özelliği nedeniyle daha sert baskı altında kaldı. Dolar endeksindeki güçlenme ve sanayi talebine yönelik zayıf beklentiler de fiyatları aşağı çekti.
Haftalık bazda ons fiyatları gümüşte yüzde 5,5, paladyumda yüzde 5,2, altında ve platinde ise yüzde 3,8 geriledi.
BAZ METALLERDE KARIŞIK SEYİR
Baz metallerde ise jeopolitik riskler ile Çin talebine yönelik beklentiler etkili oldu.
Hürmüz Boğazı’na ilişkin belirsizlikler ve lojistik riskler fiyatları desteklerken, ABD’de güçlü gelen enflasyon verileri sanayi metalleri üzerinde baskı oluşturdu.
Alüminyum fiyatları Körfez Bölgesi’ndeki üretim risklerinden destek bulurken, bakır fiyatları arz endişeleriyle yükselse de haftanın son bölümünde kazançlarını sınırladı.
Haftalık bazda çinko yüzde 2,6, alüminyum yüzde 1,9, kurşun yüzde 0,3 ve bakır yüzde 0,1 yükselirken, nikel yüzde 1,9 geriledi.
ENERJİ EMTİALARINDA HÜRMÜZ ETKİSİ SÜRDÜ
Enerji piyasalarında jeopolitik riskler fiyatlamalarda belirleyici olmayı sürdürdü. ABD-İran hattındaki gerilim ve Hürmüz Boğazı’na ilişkin belirsizlikler petrol fiyatlarını yukarı taşıdı.
Uluslararası Enerji Ajansı’nın küresel petrol arzına yönelik uyarıları da fiyatları destekledi. Ajans, 2026’da küresel petrol arzında günlük 3,9 milyon varillik düşüş yaşanabileceğini açıkladı.
Doğal gaz tarafında ise LNG ihracatına ilişkin endişeler ve depolama verileri öne çıktı. Katar’dan çıkan LNG sevkiyatlarına ilişkin belirsizlikler küresel arz sıkışıklığı endişelerini artırdı.
Bu gelişmelerin etkisiyle haftalık bazda Brent petrol ve doğal gaz fiyatları yüzde 7,4 yükseldi.
TARIM EMTİALARINDA ÇİN ETKİSİ
Tarım emtialarında ise ABD-Çin görüşmeleri fiyatlamalarda etkili oldu. Çin Ticaret Bakanlığı, iki ülkenin tarımsal ticaretin artırılması konusunda ön mutabakata vardığını açıkladı.
Ancak uzmanlar, Çin’in tarımsal ürün ihtiyacını büyük ölçüde Brezilya’dan karşılamaya devam etmesi nedeniyle etkinin sınırlı kalabileceğini ifade etti.
Chicago Ticaret Borsası’nda haftalık bazda pirinç yüzde 3,4, buğday yüzde 2,7 yükselirken; mısır yüzde 3,4 ve soya fasulyesi yüzde 2,6 değer kaybetti.
Şeker fiyatları hafif yükselirken, pamuk, kahve ve kakao fiyatlarında düşüş görüldü.
