Kentsel dönüşüm süreci, mevzuat değişiklikleri ve yeni finansman modelleriyle vites yükseltirken, sahadaki en büyük eksiklik olan “güven ve koordinasyon” sorunu dijital çözümlerle aşılıyor. Kentsel Dönüşüm ve Şehircilik Vakfı (KENTSEV) Başkan Yardımcısı ve Şehir Plancısı Ali Kemal Şahinsoy, mülk sahiplerinin sürecini başından sonuna kadar takip eden, şeffaf bir danışmanlık modeli geliştirdiklerini açıkladı.
“MÜTEAHHİT VE MALİK ARASINDAKİ BOŞLUĞU DOLDURUYORUZ”
İstanbul’da devletin finansman sağladığını, belediyelerin imar artışı yaptığını ancak bu sacayağını bir araya getirecek mekanizmaların eksik olduğunu belirten Şahinsoy, kurdukları donusuyoruz.com platformunun işleyişini şu sözlerle anlattı:
“Amacımız, müteahhitlerle malikleri bir araya getirebilmek ve arada danışmanlık yaparak bu sürecin doğru yönetilmesini sağlamak. 20 kişilik; şehir plancıları, mimarlar, hukukçular ve mühendislerden oluşan bir ekibimiz var. Malikler web sitemiz üzerinden ada parsel seçerek başvuru yapıyor. Biz önce imar durumunu çıkartıp bir dönüşüm modeli oluşturuyoruz. ‘Yarısı Bizden’ desteği veya komşu parsellerle birleşme gibi seçenekleri masaya koyuyoruz. Eğer malikler onaylarsa, her ilçe için özel olarak oluşturduğumuz müteahhit havuzumuzu açıyoruz. En fizibil teklifi verenle maliki birleştirip sözleşme ve ruhsat süreçlerini takip ediyoruz.”
İNŞAAT SÜRECİNE CANLI TAKİP: “DÜNYANIN ÖBÜR UCUNDAN İZLE”
Sistemin en dikkat çekici özelliği ise inşaat başladıktan sonra devreye giren denetim mekanizması. Şahinsoy, Türkiye’de bir ilk olduğunu vurguladığı sistemi şöyle detaylandırdı:
“İnşaat yapılırken sahada bir inşaat mühendisi ve mimarımız bulunuyor. Bir nevi inşaat yapım müşavirliği yapıyoruz. Maliklerin anlaştığı şartlarda imalat yapılıyor mu diye her hafta gidip video ve fotoğraflar çekiyoruz. Malik dünyanın öbür ucunda da olsa, sistem üzerinden inşaatın ilerleyişini ve hangi malzemenin kullanıldığını hafta hafta takip edebiliyor.”
“YÜZDE 50+1 SÜRECİ MÜTHİŞ HIZLANDIRDI”
Mevzuattaki “üçte iki” çoğunluk şartının “yüzde 50 artı 1” olarak güncellenmesinin sahada ciddi bir ivme yarattığını belirten Şahinsoy, finansal desteklerin önemine dikkat çekti:
“Yüzde 50 artı 1 olması işimizi ciddi anlamda hızlandırdı. Finansman konusunda ‘Yarısı Bizden’ paketi çok önemliydi. Şu ana kadar 85 bin bağımsız birim için ödemeler yapıldı, bakanlığın 200 bin birim için işlemleri sürüyor. Sene sonuna kadar 500 bin bağımsız birimin bu süreçten faydalanmasını öngörüyoruz. Bu, 3 yıl gibi bir sürede müthiş bir rakam. Şu an İstanbul’un hemen hemen her sokağı şantiye halinde. Bu hızla gidersek 10 yıl içinde İstanbul’un kentsel yapısının istediğimiz seviyeye geleceğini öngörüyorum.”
DÜNYA BANKASI KREDİSİ Mİ, YARISI BİZDEN Mİ?
Finansmana erişimde yeni kapıların açıldığını ancak şartların esnetilmesi gerektiğini ifade eden Ali Kemal Şahinsoy, mevcut kredi imkanlarını kıyasladı:
“Yarısı Bizden kampanyası bu yıl bitiyor. Yerine Dünya Bankası finansmanı geliyor; 3 milyona kadar 0.69 faizle kredi imkanı sunuluyor. Ancak Dünya Bankası kredisinde gelir seviyesi, ipotek veya haciz durumu gibi ağır şartlar var. Bu da faydalanan sayısını azaltıyor. Oysa ‘Yarısı Bizden’ modelinde yaş sınırı veya findex raporu istenmiyordu; 90 yaşındaki vatandaşımız da başvurabiliyordu. Avrupa Birliği ve Dünya Bankası kaynaklı kredi şartlarının revize edilmesi veya ‘Yarısı Bizden’ gibi yeni bir paketin sene sonunda tekrar yayınlanması gerektiğini düşünüyorum.”
