Küresel ekonomide gümrük vergilerinin stratejik bir silah olarak kullanıldığı ve adı konulmamış ticaret savaşlarının sürdüğü bir dönemde, Türkiye sınır kapılarını en ileri teknolojilerle tahkim ediyor. Ticaret Bakanı Ömer Bolat, Dünya Gümrük Günü kapsamında düzenlenen toplantıda yaptığı açıklamalarda, gümrüklerin sadece birer geçiş noktası değil, aynı zamanda milli ekonominin en güçlü kalesi olduğunu ifade etti. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın vizyonu doğrultusunda yatırım, üretim, istihdam ve ihracat odaklı büyümeyi sağlamak için özel sektörle omuz omuza bir mücadele verdiklerini dile getiren Bolat, gümrüklerin dijitalleşme sürecinin bu mücadelenin merkezinde yer aldığını belirtti.
TİCARETİN DİJİTAL OTOBANI: 9,4 MİLYON BEYANNAME
Türkiye gümrükleri 2025 yılı boyunca operasyonel anlamda devasa bir trafiği yöneterek ticari diplomasideki gücünü kanıtladı. Yıl genelinde 187 milyon yolcu, 12 milyon araç ve 8 milyon 400 bin ihracat-ithalat konteynerinin geçiş işlemleri gümrük personeli tarafından başarıyla tamamlandı. Bu yoğun trafiğe ek olarak 5,1 milyon tır ve 5 milyon yolcu aracının sınır kapılarından geçişi sağlandı. Gümrük teşkilatının verimliliği, toplanan vergi gelirlerinde de kendini gösterdi; zira Türkiye’nin toplam vergi gelirlerinin yüzde 20’sini tek başına toplayan bu yapı, tahsil ettiği tutarları saniyeler içinde elektronik ortamda Hazine ve Maliye Bakanlığına aktararak kamu maliyesine can suyu oldu.
KAÇAKÇILIKLA MÜCADELEDE TEKNOLOJİK KALKAN
Dijitalleşme hamleleri, gümrük işlemlerindeki bekleme sürelerini minimize ederek Türk ihracatçısının küresel rekabet gücünü doğrudan destekliyor. Bakan Bolat, 9,4 milyon gümrük beyannamesi üzerinde 7 gün 24 saat esasıyla çalışıldığını ve bir ihracat beyannamesinin sisteme düşmesinden itibaren en geç 4 saat içinde sonuçlandırıldığını bildirdi. Yapay zeka destekli TAREKS, Tek Pencere Sistemi ve BİLGE Gümrük Platformu gibi uygulamalar sayesinde karar alma süreçleri daha hızlı ve veri odaklı bir yapıya kavuştu. Ayrıca, veri analizi yöntemleriyle gerçekleştirilen sonradan ve ikincil kontrollerle geçen yıl tam 13 milyar 600 milyon liralık kamu gelir hakkı tespit edilerek tahsilat yoluna gidildi.
HEDEF: 410 MİLYAR DOLARLIK İHRACAT VİZYONU
Güvenlik boyutunda ise gümrükler, yasa dışı ticaretle mücadelede adeta teknolojik bir kalkana dönüştü. Kaçakçılıkla mücadele kapsamında kullanılan MİLTAR Projesi, plaka tanıma sistemleri ve araç altı görüntüleme teknolojileri sayesinde geçen yıl 98,5 milyar liralık kaçak eşyanın ele geçirilmesi sağlandı. Toplum sağlığını tehdit eden uyuşturucu kaçakçılığına karşı yürütülen kararlı operasyonlarda ise 34 ton uyuşturucuya el konularak tarihi bir başarıya imza atıldı. Bakan Bolat, 2026 yılı için belirlenen 410 milyar dolarlık ihracat hedefine ulaşmak için gümrüklerin hem ticaretin önündeki engelleri kaldıran hem de yasa dışı uygulamalara geçit vermeyen teyakkuz halini sürdüreceğini vurgulayarak sözlerini tamamladı.
