Hazine ve Maliye Bakanlığı Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından hazırlanan Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği, Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi. Bu düzenleme, 2025 yılına ait vergi beyannamelerinin temelini oluşturacak olan yabancı para birimlerinin Türk Lirası karşısındaki değerini yasal bir zemine oturtuyor.
DEĞERLEME NASIL YAPILACAK?
Tebliğe göre, borsada rayici bulunmayan yabancı paralar ile bu paralar üzerinden işlem gören senetli ve senetsiz alacak-borçların değerlemesinde şu kurallar geçerli olacak:
– 2025 yıl sonu itibarıyla uygulanacak kurlar bizzat Bakanlık tarafından tespit edildi.
– Bakanlıkça kurun ilan edilmediği özel durumlarda, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) tarafından duyurulan kurlar baz alınacak.
– Kasa mevcudu gibi nakit (efektif) yabancı paralar için “Efektif Alış Kuru” kullanılacak.
Banka hesaplarındaki paralar, senetli/senetsiz alacaklar ve borçlar gibi döviz cinsinden kalemler için ise “Döviz Alış Kuru” uygulanacak.
BANKALARA ÖZEL “FİİLİ KUR” UYGULAMASI
Düzenleme, bankacılık sektörü için esnek bir alan tanıyor. Vergi uygulamaları açısından bankalar; 31 Aralık 2025 tarihi itibarıyla yapacakları değerlemelerde tebliğdeki sabit kurlar yerine, TCMB esaslarına uygun olarak kendi tespit ettikleri ve piyasada fiilen uyguladıkları alış kurlarını esas alabilecekler. Bu adım, banka bilançolarının piyasa gerçekliğiyle tam uyumlu olmasını hedefliyor.
İŞ DÜNYASI İÇİN NEDEN ÖNEMLİ?
Bu tebliğ sadece teknik bir liste değil, şirketlerin ödeyeceği vergiyi doğrudan etkileyen bir mali araçtır:
– Şirketler, elindeki döviz varlıklarını bu kurlar üzerinden TL’ye çevirerek dönem sonu kar veya zararını hesaplayacak. Oluşan kur farkı gelirleri üzerinden vergi ödenecek.
– Resmi Gazete’de yayımlanan bu kurların dışında bir oran kullanılması, vergi incelemelerinde cezalı tarhiyat riski taşıyor.
– Tebliğ, tüm mükelleflerin aynı kur üzerinden işlem yaparak haksız rekabetin önlenmesini ve vergi adaletinin sağlanmasını amaçlıyor.
UZMAN NOTU: “BİLANÇOLARI GÜNCELLEME ZAMANI”
Mali müşavirler ve finans yöneticileri için şimdi en kritik dönem başlıyor. 2025 yılı defterleri kapatılmadan önce, tüm dövizli işlemlerin bu yeni tebliğdeki kurlar üzerinden “yeniden değerleme” işlemine tabi tutulması gerekiyor. Bakanlığın bu erken duyurusu, beyanname dönemindeki yoğunluğun ve hata payının azaltılması açısından sektörde olumlu karşılandı.
