Türkiye İstatistik Kurumu’nun (TÜİK) açıkladığı Şubat 2025 Tarım Ürünleri Üretici Fiyat Endeksi (Tarım-ÜFE) verileri, çiftçilerin enflasyonunda düşüş trendinin devam ettiğini ortaya koydu. Yıllık bazda %29,89’a gerileyen Tarım-ÜFE, Haziran 2021’den bu yana ilk kez %30’un altına inerken, tarladaki ürün fiyatlarında dolmalık biber %43,86’lık artışla başı çekti.
TARIM-ÜFE’DE DÜŞÜŞ
TÜİK’in Şubat 2025 verilerine göre, Tarım-ÜFE bir önceki aya göre %2,70 artarken, geçen yılın aralık ayına kıyasla %5,52 yükseldi ve yıllık bazda %29,89’luk artışla Haziran 2021’den bu yana en düşük seviyesine ulaştı. 12 aylık ortalamalara göre ise %42,60’lık bir artış kaydedildi ve bu oran, tarım sektöründe üretici fiyatlarının uzun süredir devam eden yüksek enflasyon baskısının hafiflediğini gösterdi.
Sektör bazında tarım ve avcılık ürünlerinde %2,49, ormancılık ürünlerinde %6,80 ve balıkçılıkta %5,20’lik artışlar yaşanırken, ana gruplarda tek yıllık bitkisel ürünlerde %0,61 artış, çok yıllık bitkisel ürünlerde %1,79 azalış ve hayvansal ürünlerde %5,93 yükseliş dikkat çekti.
Bu gerileme, çiftçilerin üretim maliyetlerindeki artış hızının yavaşladığını ve tarım sektöründe bir dengelenme sürecinin başladığını ortaya koyuyor. Özellikle yıllık bazda %30’un altına inmesi, Temmuz 2021’den beri görülen en düşük seviye olarak kayıtlara geçti ve bu durum, tarım ürünlerinin tüketici fiyatlarına olan baskısını azaltabileceği yönünde umutları artırdı.
Ancak, aylık %2,70’lik artış, tarladaki fiyat hareketliliğinin devam ettiğini ve bazı ürünlerdeki yükselişlerin dikkat çekici olduğunu gösteriyor.
ÜRÜN BAZINDA FİYAT DEĞİŞİMLERİ GÖZLEMLENDİ
Şubat 2025’te tarladaki fiyatı en çok artan ürün %43,86 ile dolmalık biber olurken, bu ürünü %35,39 ile kabak, %34 ile hamsi, %26,63 ile salatalık ve %20,83 ile limon izledi. Yıllık bazda en yüksek artış %166,37 ile turunçgillerde görülürken, aylık bazda tropikal ve subtropikal meyveler %13,95’lik yükselişle öne çıktı.
Buna karşın, bazı ürünlerde fiyat gerilemeleri yaşandı ve karnabahar %22,85’lik düşüşle başı çekerken, domates %13,35, brokoli %11, marul %6,71 ve salçalık biber %6,5 oranında ucuzladı.
Fiyat düşüşleri ise özellikle sebze grubunda yoğunlaştı ve bu durum, bazı ürünlerde talebin azalması ya da arzın artmasıyla ilişkilendirildi. Karnabahardaki %22,85’lik gerileme, çiftçilerin bu üründe zarar etme riskiyle karşı karşıya olduğunu gösterirken, domates ve marul gibi ürünlerdeki düşüşler, tarladan sofraya fiyat farklarının hâlâ ciddi bir sorun olduğunu ortaya koydu.
Turunçgillerdeki %166,37’lik yıllık artış, ihracattaki talebin ve üretim maliyetlerinin etkisiyle açıklanırken, tropikal meyvelerdeki aylık yükseliş ise ithalat bağımlılığına dikkat çekti.
