Türkiye’nin ev sahipliğinde 9-20 Kasım tarihlerinde Antalya’da düzenlenecek COP31 öncesinde sıfır atık yaklaşımının iklim gündemindeki ağırlığı artıyor. Sıfır Atık Vakfı Başkanı ve COP31 Yüksek Düzeyli İklim Şampiyonu Samed Ağırbaş, Türkiye’nin sıfır atık alanında son yıllarda oluşturduğu birikimin COP31’e önemli bir zemin hazırladığını ifade etti.
Ağırbaş, Anadolu Ajansı’nın “COP31’de Öncelikli Alanlar” dosyası kapsamında yaptığı değerlendirmede, sıfır atığın artık yalnızca teknik bir atık yönetimi modeli olarak ele alınmadığını, iklim politikalarının önemli unsurlarından biri haline geldiğini vurguladı. Türkiye’nin 2017 yılında Emine Erdoğan’ın liderliğinde başlattığı Sıfır Atık Hareketi’nin COP31 sürecinde küresel ölçekte paylaşılabilecek güçlü bir deneyim ortaya koyduğunu söyledi.
“SIFIR ATIK İKLİM AJANDASININ ANA MADDELERİNDEN BİRİ”
COP zirvelerinde atık konusunun geçmişte yeterince öne çıkmadığını belirten Ağırbaş, Türkiye’nin ev sahipliğindeki COP31 ile birlikte bu yaklaşımın iklim politikalarında daha merkezi bir konuma taşınacağını ifade etti.
Ağırbaş, “COP31’de sıfır atık artık iklim ajandasının ana maddelerinin başında geliyor. Bu bağlamda COP31 sıfır atık için bir dönüm noktası olacak” dedi.
Atıkların metan emisyonlarının artmasında önemli rol oynadığına dikkat çeken Ağırbaş, COP31 kapsamında metan azaltımı ve döngüsel ekonomi alanlarında çalışmalar yürütüleceğini kaydetti.
PLASTİK KİRLİLİĞİ İÇİN ORTAK HAREKET ÇAĞRISI
COP31 gündeminde plastik kirliliğinin de öne çıkacağını belirten Ağırbaş, çözüm için yalnızca kamu otoritelerinin değil, üreticilerin, bankaların, sektör temsilcilerinin ve yerel toplulukların birlikte hareket etmesi gerektiğini söyledi.
Ağırbaş, “Plastik üreticileri, sektör temsilcileri, bankalar, yerel topluluklar ve diğer paydaşlarla birlikte hareket edilmesi gerekiyor. Biz yasaklara karşıyız. Temel olarak biz şunu istiyoruz, toplumsal bir bilinçle, toplumsal bir uzlaşıyla bir şeyleri ortaya koymamız lazım” ifadelerini kullandı.
Türkiye’nin plastik kullanımını azaltırken doğada daha kolay çözünebilen alternatif ürünlerin geliştirilmesinde de öncü olabileceğini belirten Ağırbaş, bu doğrultuda çalışma grupları oluşturduklarını aktardı.
“EN KOLAY ÇÖZÜMLERDEN BİRİ ATIĞI ÜRETMEMEK”
Sıfır atık yaklaşımında yalnızca geri dönüşüme odaklanmanın yeterli olmadığını belirten Ağırbaş, asıl hedefin atığın kaynağında oluşmasını önlemek olması gerektiğini vurguladı.
Ağırbaş, “Atık krizi için bulacağımız en kolay çözümlerden biri atığı üretmemek. Evet atığı dönüştüreceğiz, dönüştürmek zorundayız, dönüştürüyoruz. Bunlar önemli çalışmalar ama atığı üretmemek en büyük tercih olmalı” dedi.
GERİ DÖNÜŞÜM ORANI YÜZDE 10’LARDAN YÜZDE 30’LARA ÇIKTI
Türkiye’nin sıfır atık alanında önemli bir dönüşüm gerçekleştirdiğini belirten Ağırbaş, 2017 yılından bu yana geri dönüşüm oranlarında ciddi artış yaşandığını söyledi.
Ağırbaş, “Sıfır atık bağlamında Türkiye, 2017 yılı itibarıyla Sayın Emine Erdoğan Hanımefendi’nin liderliğinde ciddi bir dönüşüm hareketi başlattı. Yüzde 10’larda olan geri dönüşüm oranı yüzde 30’lara geldi” ifadelerini kullandı.
Türkiye’nin COP31 sonrasındaki sürece yönelik hazırlıklara da başladığını aktaran Ağırbaş, Etiyopya’nın başkenti Addis Ababa’da düzenlenecek COP32 öncesinde bu ülkeyle iş birliği anlaşmaları yaptıklarını ve görev alacak personele eğitim verdiklerini belirtti.
COP31 İÇİN DİJİTAL KOORDİNASYON MERKEZİ KURULDU
COP31 kapsamında alınacak kararların sahada uygulanmasını ve devamlılığını sağlamak amacıyla Dijital Koordinasyon Merkezi kurduklarını açıklayan Ağırbaş, merkeze 1000’den fazla kurumun başvurduğunu söyledi.
Ağırbaş, “COP31 bağlamında bir dijital koordinasyon merkezini kurduk. 1000’den fazla kurum başvurusu geldi. İnsanlar bize dertlerini anlatıyorlar. Bizim ekiplerimiz birebir görüşme yapıyorlar ve bu görüşmelerle beraber biz insanlara çözüm yolları öneriyoruz” dedi.
Geçmiş COP toplantılarında alınan kararların uygulamaya geçirilmesinde sorunlar yaşandığını belirten Ağırbaş, yaklaşık 31 yıllık süreçte 70’ten fazla karar alındığını ancak sahada uygulanan kararların sınırlı kaldığını ifade etti.
Ağırbaş, kararların vatandaşlarla birlikte oluşturulması ve toplumsal sahiplenmenin güçlendirilmesi halinde uygulama kapasitesinin de artacağını söyledi.
YEREL YÖNETİMLER COP31 GÜNDEMİNDE
Sıfır Atık Vakfı’nın Birleşmiş Milletler ile birlikte COP31 kapsamında yerel yönetimlere yönelik panel ve oturumlar düzenleyeceğini belirten Ağırbaş, küresel atık yönetimi konusunda belediye başkanlarıyla da görüşmeler yapılacağını bildirdi.
Ağırbaş, “COP31’de döngüsellikle ilgili farklı çalışmalara da imza atacağız. Çeşitli döngüsellik modelleri açıklayacağız ve bu hususta global bazı çözüm önerileri ortaya koyacağız” ifadelerini kullandı.
