Sıcak hava dalgaları sualtı ekosistemini tehdit ediyor

0

Akdeniz’in en önemli kıyısal ekosistemlerinden biri olan deniz çayırları, küresel iklim değişikliği ve artan insan kaynaklı baskılar nedeniyle ciddi bir yok oluş tehdidi altında. İtalyan ve Fransız araştırma kurumlarından bilim insanlarının gerçekleştirdiği yeni çalışmalar, deniz sıcak hava dalgalarının etkisiyle deniz çayırı habitatlarının yüzyılın ortasına kadar yüzde 6 ila 12, yüzyıl sonuna kadar ise yaklaşık yüzde 20 oranında daralabileceğini ortaya koyuyor. Yaklaşık 2 bin 500 kilometrekarelik bir alana denk gelen bu gerileme, Rodos Adası büyüklüğünde bir doğal alanın kaybolması anlamına gelirken, kıyı aşınmasından biyoçeşitliliğin korunmasına kadar birçok hayati sürecin de kesintiye uğramasına yol açıyor.

KARBON BOMBASI VE EKONOMİK KAYIP  DENGESİ

Deniz çayırlarının kaybı yalnızca sualtı yaşamını değil, küresel iklim dengesini ve bölgesel ekonomileri de doğrudan etkiliyor. Atmosferden karbondioksiti çekerek sediment tabakalarında binlerce yıl hapsedebilen bu canlılar, yok olduklarında biriktirdikleri devasa karbon stoğunu yeniden ortama salarak iklim krizini derinleştirecek bir “karbon bombası” riski yaratıyor. Bunun yanı sıra ekosistem hizmetlerinin ekonomik boyutunu inceleyen araştırmalar; deniz çayırlarının tamamen ortadan kalkması halinde, bu habitatlara bağımlı balıkçılık ve doğa turizmi faaliyetleriyle bağlantılı yıllık yaklaşık 912 milyon euro tutarındaki ekonomik akışın tehlikeye gireceğini gösteriyor.

YEREL ÖNLEMLERLE DİRENCİ ARTIRMAK MÜMKÜN

Uzmanlar, iklim krizinin getirdiği sıcaklık artışlarının yanı sıra kentsel ve tarımsal atıklar, kıyı yapılaşması, kontrolsüz tekne demirlemeleri ve dip taraması gibi insan faaliyetlerinin birleşerek tahribatı hızlandırdığına dikkat çekiyor. Küresel ısınmayı yerel ölçekte durdurmak mümkün olmasa da atıksu arıtma tesislerinin iyileştirilmesi, denizlere besin tuzu girişinin önlenmesi ve kıyı kullanım planlamalarıyla çapa kullanımının sınırlandırılması gibi yerel tedbirlerin, deniz çayırlarının iklim değişikliğine karşı direncini artırmada kritik rol oynayacağı belirtiliyor.