Toplumdaki yaygın inanışın aksine mesleki yaşamlarında radyasyona en çok maruz kalan ve buna bağlı kanser riski taşıyan kişiler nükleer santrallerde ya da hastane odalarında çalışmıyor. ABD’de 12 milyondan fazla kişinin verileri incelenerek yürütülen devasa araştırma, radyasyon kaynaklı kanser riskinin en yüksek olduğu şaşırtıcı meslek grubunu ortaya koydu. Bilimsel veriler, bu görünmez tehlikenin asıl mağdurlarının yerden kilometrelerce yüksekte mesailerini harcayan kabin memurları ve pilotlar olduğunu gösteriyor.
KOZMİK IŞINLAR TEHLİKE SAÇIYOR
Dünyaca saygın tıp dergisi JAMA Internal Medicine’da yayımlanan kapsamlı analize göre, 500’den fazla meslek grubu arasında radyasyon kaynaklı kanser ölümlerinin en sık görüldüğü meslek kabin memurluğu olurken, onu hemen ardından pilotluk takip ediyor. Bu durumun temel nedeni ise kozmik ışınlardan kaynaklanan uçuş içi radyasyon. Dünya atmosferi uzaydan gelen yüksek enerjili parçacıkları emerek yeryüzündeki insanlar için doğal bir kalkan görevi görse de gökyüzünde ne kadar yükseğe çıkılırsa bu koruyucu etki o kadar azalıyor.
RADYASYONLA İLİŞKİLİ KANSER ORANI YÜZDE 50 DAHA YÜKSEK
Araştırmacılar bu sonuca ulaşabilmek için ABD Ulusal Hayati İstatistik Sistemi’nin 2020 ile 2024 yılları arasındaki verilerini inceledi. 503 farklı meslekte çalışmış ve hayatını kaybetmiş 12,7 milyon kişinin ölüm belgeleri mercek altına alındı. Sonuçlara göre, uçuş görevlilerinin genel kanser oranları diğer mesleklerle benzer seviyelerde seyretse de iş radyasyonla ilişkili kanser türlerine geldiğinde tablo değişiyor. Radyasyona bağlı kanserlere yakalanma olasılığı diğer mesleklere kıyasla kabin memurlarında yüzde 50, pilotlarda ise yüzde 36 daha yüksek çıktı.
GECE VARDİYASI VE UV IŞINLARI RİSKİ KÖRÜKLÜYOR
Uzmanlar sorunun sadece kozmik iyonlaştırıcı radyasyonla sınırlı kalmadığını vurguluyor. Uçak camlarından sızan yoğun UV ışınları ile sürekli değişen vardiyaların yarattığı biyolojik ritim bozuklukları, kanser riskini tetikleyen diğer önemli faktörler arasında yer alıyor. Araştırmacılar, havacılık çalışanlarının sağlığının korunması adına uçuş personeli için daha sıkı cilt kontrolleri, özel tarama testleri ve maruz kalınan doz sınırlarının yasal olarak belirlenmesi gerektiğine dikkat çekiyor.
