Türkiye, ağustos ayının ilk günlerinde yeni bir sıcak hava dalgasının etkisi altına girmeye hazırlanıyor. Halk arasında yaz mevsiminin en sıcak ve boğucu günlerini ifade etmek için kullanılan “eyyam-ı bahur” döneminde, hava sıcaklıklarının ülke genelinde yükselmesi bekleniyor.
İstanbul Teknik Üniversitesi Uçak ve Uzay Bilimleri Fakültesi İklim Bilimi ve Meteoroloji Mühendisliği Bölümü Başkanı Prof. Dr. Hüseyin Toros, eyyam-ı bahurun resmi meteorolojik takvimde belirli tarihlere sahip bir hava olayı olmadığını belirtti.
Bazı takvimlerde 31 Temmuz-7 Ağustos, bazılarında ise 1-8 Ağustos olarak gösterilen dönem, yılın en sıcak günlerini tanımlamak amacıyla kullanılıyor. Toros, bu sıcaklıkların her yıl aynı tarihlerde ve aynı şiddette görülmesinin beklenemeyeceğini vurguladı.
SICAKLIKLAR 40 DERECEYİ AŞACAK
Atmosferik tahmin modellerine göre ağustosun ilk günlerinde Türkiye’nin önemli bölümünde sıcaklıklar mevsim normallerinin üzerine çıkacak.
Sıcak hava dalgasının ülkenin doğu kesimlerine Arap Yarımadası’ndan, batı bölgelerine ise Afrika üzerinden ulaşması bekleniyor. Güneydoğu Anadolu’da sıcaklıkların 40 derecenin üzerine çıkacağı tahmin edilirken, batı bölgelerinde de belirgin bir sıcaklık artışı yaşanacak.
Prof. Dr. Toros, “Güneydoğu Anadolu’da temel risk unsuru yüksek hava sıcaklığı olacak. İstanbul gibi Marmara’nın kıyı kesimlerinde ise yüksek nem nedeniyle hissedilen sıcaklık daha fazla artacak” değerlendirmesinde bulundu.
Meteoroloji Genel Müdürlüğünün tahminlerinde İstanbul’da 3 Ağustos Pazartesi günü en yüksek sıcaklığın 30 dereceye ulaşması bekleniyor. Yüksek nem oranının ise termometrede ölçülen değerle hissedilen sıcaklık arasındaki farkı artırabileceği belirtiliyor.
İSTANBUL’U NEM BUNALTACAK
İstanbul’da sıcaklık değerlerinin Güneydoğu Anadolu kadar yüksek olması beklenmese de nem, hava koşullarını daha zorlayıcı hale getirecek.
Denize yakın bölgelerdeki yüksek bağıl nem, vücudun terleme yoluyla serinlemesini güçleştiriyor. Bu nedenle termometrelerin 30-32 dereceyi gösterdiği günlerde hissedilen sıcaklık daha yüksek seviyelere çıkabiliyor.
Toros, İstanbul’da sıcaklığın 3 Ağustos’ta 30, 4 Ağustos’ta ise 32 derece civarında seyretmesinin beklendiğini belirterek çarşamba gününden itibaren ülke genelinde mevsim normallerinin üzerinde değerler görülebileceğini aktardı.
TÜRKİYE’DE SICAKLIK ORTALAMASI YÜKSELDİ
Kısa süreli sıcak hava dalgalarının tek başına iklim değişikliğinin kanıtı olarak gösterilemeyeceğini belirten Toros, uzun dönemli verilerin Türkiye’de belirgin bir ısınma eğilimine işaret ettiğini söyledi.
Meteoroloji Genel Müdürlüğünün verilerine göre Türkiye’nin ortalama sıcaklığı 1970-1980 döneminde 12,7 derece seviyesindeyken, 2014-2025 döneminde 14,4 dereceye yükseldi. İki dönem arasında yaklaşık 1,7 derecelik artış yaşandı.
Türkiye’nin kayıtlardaki en sıcak yılı ise 15,3 derecelik ortalamayla 2024 olarak belirlendi. MGM verileri, son yıllarda sıcaklık ortalamalarının uzun yıllar değerlerinin üzerinde seyrettiğini gösteriyor.
RİSK GRUPLARINA SICAK UYARISI
Sıcak hava dalgasından yaşlıların, çocukların, kronik hastalığı bulunanların ve yalnız yaşayan kişilerin daha fazla etkilenebileceği belirtiliyor.
Özellikle kalp-damar, solunum ve metabolik rahatsızlığı bulunanların günün en sıcak saatlerinde dışarı çıkmaması öneriliyor. Uzmanlar, zorunlu olmadıkça 11.00-16.00 saatleri arasında açık alanlarda uzun süre kalınmaması gerektiğini vurguluyor.
Yeterli miktarda su tüketilmesi, açık renkli ve hava geçiren kıyafetlerin tercih edilmesi, yoğun fiziksel aktivitelerin sabah erken veya akşam saatlerine bırakılması da sıcak havanın olumsuz etkilerine karşı alınabilecek önlemler arasında yer alıyor.
Büyük şehirlerde beton ve asfalt yüzeylerin gün boyunca biriktirdiği ısıyı gece saatlerinde atmosfere geri vermesi ise kent merkezlerinin serinlemesini zorlaştırıyor. “Şehir ısı adası” olarak adlandırılan bu durum nedeniyle sıcaklıkların özellikle gece saatlerinde etkisini sürdürmesi bekleniyor.
